Afganistan'da Taliban yönetimi, sosyal hayat üzerindeki kısıtlamalarını genişletiyor. Ülke genelinde sıkılaştırılan denetimlerde, İslami kurallara uygun olmayan tıraş modelleri ve kısa sakallar, cezai yaptırımların ana nedeni haline geldi. İyiliği Yayma ve Kötülüğü Önleme Bakanı Halid Hanafi, devletin toplumu şeriata uygun bir görünüme yönlendirme yükümlülüğü olduğunu savunuyor. Görevliler ise denetlemek için kent sokaklarında devriye geziyor.
"KİMSE TARTIŞAMAZ YA DA SORU SORAMAZ"
Kurallara uymayan berberler ve müşteriler, ağır yaptırımlarla karşı karşıya kalıyor. Gazni vilayetinde bir dükkan sahibi, bir personelinin müşteriye yaptığı model nedeniyle yaşadığı süreci "Önce soğuk bir salonda tutulduk. Serbest bırakılmam için ısrar edince beni soğuk bir konteynere naklettiler. Kimse tartışamaz ya da soru soramaz. Herkes onlardan korkuyor" sözleriyle anlattı.
SAKAL TIRAŞI İÇİN "KADIN" BENZETMESİ
Dini İşler Bakanlığı tarafından imamlar için hazırlanan rehberlerde, sakal tıraşı ağır bir suç olarak nitelendiriliyor. Bakanlık, dış görünüşe dair kısıtlamalarını savunurken sakal kesen erkeklerin; "kadınlara benzemeye çalıştığını" iddia ediyor. Benzer baskılar Kabil Üniversitesi gibi eğitim kurumlarında da hissediliyor. Bir öğrenci, akademisyenlerin dış görünüşü notla ilişkilendirdiğini belirterek; "sakal ve baş örtüsünü de içeren uygun İslami görünüme sahip olmayanların notlarının düşürüleceği" yönünde ihtar aldıklarını dile getirdi.
"KİŞİSEL ALAN" VE EKONOMİK KAYGILAR
Kabil’deki esnaflar, saç ve sakal kesiminin bir özgürlük alanı olduğunu savunsa da Taliban yetkilileri bu görüşe katılmıyor. Berberler, müdahalelerin hem özel hayatı hem de ticari hayatı bitirdiğini ifade ediyor. Genç müşterilerin taleplerine rağmen kısıtlamalar nedeniyle işlerinin durma noktasına geldiğini söyleyen bir esnaf, insanların artık dükkanlara gelmeye çekindiğini belirtiyor.
Başkentteki bir başka berber ise denetçilerin dükkana gelerek kesim tarzına müdahale ettiğini, bir görevlinin kendisine; "İslami saç yapın, İngiliz saçı değil" şeklinde talimat verdiğini anlattı.