Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve sektör paydaşlarının görüşüne sunulan "Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik Taslağı", araç kiralama dünyasında taşları yerinden oynatıyor. İstanbul Ticaret Odası (İTO) Meclis Üyesi Hidayet Yıldırım’ın açıklamalarıyla gündeme gelen yeni düzenleme, sadece işletmeleri değil, doğrudan tüketiciyi koruyan devrim niteliğinde kurallar içeriyor. Kayıt dışılığın yüzde 50 oranında azaltılması hedeflenen bu dönemde, artık her önüne gelenin araç kiralama işi yapmasının önüne geçilecek ve sektör global standartlara taşınacak.
YAŞ VE KİLOMETRE SINIRI: 100 BİN KM’Yİ GEÇEN ARAÇ KİRAYA VERİLEMEYECEK
Yeni yönetmelik taslağındaki en çarpıcı maddelerden biri araçların teknik durumuna yönelik oldu. Taslağa göre, klasik araçlar hariç olmak üzere, 5 yaşından büyük veya 100 bin kilometrenin üzerindeki taşıtlar artık kiraya verilemeyecek. Bu adımın, yollardaki güvenliği artırması ve kiralama sonrası yaşanan teknik arıza mağduriyetlerini minimize etmesi bekleniyor. Ayrıca periyodik bakımı zamanında yapılmayan araçların sisteme girişi engellenerek trafik güvenliği en üst seviyeye çıkarılacak.
ŞİRKETLERE 10 ARAÇ ŞARTI VE YETKİ BELGESİ ZORUNLULUĞU
Sektöre kurumsallık getirmeyi amaçlayan düzenleme ile yeni bir şirket açmak için en az 10 araçlık bir filoya sahip olma şartı getiriliyor. İşletmelerin bu araçlardan en az 5'inin özmal (kendine ait) olması gerekecek. Bunun yanı sıra işletmecilere "Seviye 4" mesleki yeterlilik belgesi alma zorunluluğu gelirken, yetki belgesi olmayan firmaların online platformlarda ilan vermesi tamamen yasaklanacak. Mevcut işletmelere bu yeni kurallara uyum sağlamaları için 1 Ocak 2027 tarihine kadar süre tanınacak.
TÜKETİCİYE REZERVASYON VE DEPOZİTO GÜVENCESİ
Yönetmelik taslağı, kiralama yapan vatandaşların en büyük dertlerinden biri olan depozito ve iptal süreçlerine de netlik kazandırıyor. Yeni kurallara göre, ön ödemeli rezervasyonlarda tüketiciler, teslim saatine 24 saat kalana kadar hiçbir gerekçe göstermeden ve kesinti ödemeden iptal hakkına sahip olacak. Depozito miktarları ise kiralama süresine göre sınırlandırılarak keyfi ücretlerin önüne geçilecek. Ayrıca bebek koltuğu gibi güvenlik ekipmanları artık ücretsiz sunulacak ve kasko/sigorta güvencesi için ek ücret talep edilemeyecek.
BÜYÜKŞEHİRLERDE ELEKTRİKLİ ARAÇ VE YERLİ ÜRETİM ŞARTI
Çevreci ve ekonomik bir gelecek vizyonuyla hazırlanan taslakta, büyükşehirlerde faaliyet gösteren kiralama şirketlerine "yeşil araç" kotası getiriliyor. Buna göre işletmelerin filosunda en az iki adet hibrit veya elektrikli araç bulundurması zorunlu olacak ve bu araçlardan en az birinin Türkiye’de üretilmiş (yerli) olması şartı aranacak. Bu hamle ile hem yerli üretim desteklenecek hem de sektörün karbon ayak izi azaltılacak. Ticaret Bakanlığı bünyesinde kurulacak "Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi" üzerinden tüm bu süreçler dijital olarak anlık takip edilecek.