Türkiye'de son yıllarda hızla tırmanan gayrimenkul fiyatları ve hizmet sektöründeki şişkinlik, vatandaşın günlük yaşam pratiklerini temelden değiştirmeye başladı.
Artan kira fiyatları ve yurt ücretleri özellikle dar gelirliler, öğrenciler ve emekliler için barınmayı en büyük harcama kalemine dönüştürürken; çalışan aileler de çocuk bakımı gibi temel hizmetlere ulaşmakta ciddi bir maliyet baskısıyla karşı karşıya kalıyor.
Ankara'da Nefes Gazetesi'nden İlke Çıtır'ın gündeme taşıdığı bir ev ilanı, enflasyonist ortamda çaresiz kalan farklı kesimlerin barter yöntemiyle karşılıklı hayatta kalma refleksini ortaya çıkardı.
HİZMET ENFLASYONU VE BARINMA KRİZİ KESİŞTİ
Başkentte yaşayan ve çalışan bir anne tarafından verilen ilanda, altı yaşındaki çocuğa haftanın altı günü ‘ablalık’ yapması karşılığında bir üniversite öğrencisine evde ücretsiz konaklama ve yeme-içme imkanı sunulduğu duyuruldu. İlanın detaylarında çocuğun hafta içi saat 18.00'e kadar okulda olduğu, bakıcının özellikle akşam saatlerinde ve cumartesi günleri devreye girmesinin istendiği belirtildi. Ancak ilanın asıl ekonomik yüzü, ilanı veren annenin şu itirafıyla şekillendi:
"Çalışan bir anneyim ve ücretli bakıcı tutacak maddi imkanım bulunmuyor."
Bu durum, piyasadaki bakıcı ücretlerinin ulaştığı yüksek seviyelerin, çalışan orta sınıfı nakit ödeme yapmak yerine evindeki boş odayı takas etmeye zorladığını kanıtladı.
EMEKLİLER BİLE ÖĞRENCİ ODASINA TALİP OLDU
Barınma maliyetini sıfırlamak için emeğini ortaya koyacak bir üniversite öğrencisi bulma amacıyla açılan ilana gelen yanıtlar ise ekonomik tahribatın boyutunu bir adım öteye taşıdı. İlan sahibi, ücretsiz konaklama ve karın tokluğu karşılığında bakıcılık yapmaya talip olanlar arasında sadece öğrencilerin değil, emekli vatandaşların da bulunduğunu açıkladı. Yıllarca çalıştıktan sonra emekli olan bireylerin, artan yaşam maliyetleri ve kiralar karşısında bir öğrenci odasına ve yemek imkanına muhtaç kalarak bu "barter" sistemine dahil olmak istemesi, gelir dağılımındaki uçurumu ve satın alma gücündeki erimeyi tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi.