BM raportörleri, konuya ilişkin yazılı açıklamada bulundu.
İsrail Meclisi'nde kabul edilen ve sadece Filistinlilere karşı idam cezası öngören yasanın ayrımcı bir idam rejimi oluşturduğu kaydedilen açıklamada, "(Yasa) İsrail'in uluslararası insan hakları hukuku kapsamındaki yükümlülüklerini açıkça ihlal ediyor. İsrail Meclisi'nin bu yasayı kabul etmesini kınıyor ve derhal yürürlükten kaldırılmasını talep ediyoruz." denildi.
Açıklamada, kabul edilen yasanın, İsrail'in Filistinlilere yönelik ayrımcı baskısında ciddi bir tırmanışa işaret ettiğine de vurgu yapıldı.
İsrail’in daha önce cinayet suçundan idam cezasını kaldırdığı ve uzun süredir fiilen idamları durdurduğu hatırlatılan açıklamada, "İsrail, sadece Filistinlileri hedef alan bir sistemde idam cezasını yeniden getirerek bu yasayla keyfi ve ayrımcı yaşam hakkından mahrum bırakmayı kurumsallaştırıyor. Filistinlileri idam için fiilen hedef alan bir yasa, Filistinlilerin yaşamlarının yasal korumaya daha az layık olduğunu gösteriyor" ifadeleri kullanıldı.
İSRAİL, SADECE FİLİSTİNLİLERE UYGULANACAK İDAM CEZASI YASASINI ONAYLADI
İsrail Meclisi, İran'a saldırıların gölgesinde Filistinli esirlere idam cezası getirilmesini öngören tartışmalı yasa tasarısını onaylamıştı.
Yasaya göre, "İsrail'in varlığını inkar etme amacıyla bir İsrailliyi veya burada yaşayan birini öldürmek" suçlamasıyla hüküm giyenler idam edilebilecek. Uluslararası hak ve hukuk örgütleri özellikle yasanın bu maddesinin "Filistinlileri" hedef almak için hazırlandığına dikkati çekiyor.
Yasa, idam cezası kararı için oy birliği şartının aranmamasını ve kararın hakimlerce salt çoğunlukla verilmesini öngörüyor.
Yasa ile İsrail işgali altındaki Batı Şeria'da da İsrail askeri mahkemelerinin idam cezası verebilmesinin önü açıldı. İşgal altındaki Batı Şeria’da askeri mahkemelerin Filistinli esirlere ölüm cezası vermesi halinde, af ve temyiz yolu kapalı olacak.
İsrail'de yargılanan Filistinli esirler için ise idam cezası ömür boyu hapis cezasına çevrilebilecek.
İsrailli bazı insan hakları örgütleri, Meclis'ten geçen yasanın iptali için İsrail Yüksek Mahkemesine başvurdu.
İsrail Yüksek Mahkemesi, Arap Azınlıkları Hukuk Merkezi "Adalah"ın başvurusu üzerine yasa hakkında 24 Mayıs'a kadar ihtiyati tedbir kararı getirmişti.
BM ÖZEL RAPORTÖRLERİ NEDİR?
BM özel raportörleri, "İnsan Hakları Konseyinin özel mekanizmaları" diye tanınan sürecin parçası olarak biliniyor.
BM İnsan Hakları sistemindeki bağımsız özel mekanizmalar, Konsey'in belirli bir ülkenin durumunu veya dünyanın herhangi bir yerindeki tematik sorunları ele alan bağımsız bilgi toplama ve izleme mekanizmaları olarak öne çıkıyor.
Kurumun bünyesinde bulunmayan özel mekanizmaların uzmanları, gönüllülük esasına göre ve bağımsız şekilde çalışmalarını yürütüyor.