Ticaret Bakanı Ömer Bolat, düzenlenen toplantıda 2026 yılı Haziran ayı ve yılın ilk yarısına ilişkin dış ticaret rakamlarını kamuoyuyla paylaştı. Küresel ticaretteki belirsizliklere ve jeopolitik gerilimlere rağmen Türkiye'nin ihracatta güçlü bir direnç sergilediğini belirten Bakan Bolat, haziran ayında tarihi başarılara imza atıldığını vurguladı. Yılın ilk yarısında Ramazan ve Kurban bayramlarının geride kalmasıyla takvim etkilerinin büyük ölçüde sonlandığını ifade eden Bolat, dış talepteki zorlu koşullara rağmen ihracattaki pozitif trendin sürdüğünü kaydetti.
HAZİRAN AYINDA TÜM ZAMANLARIN EN YÜKSEK İHRACAT DEĞERİNE ULAŞILDI
Bakan Ömer Bolat'ın açıkladığı verilere göre, haziran ayında Türkiye'nin ihracatı geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 21,9 oranında önemli bir artış göstererek 25 milyar dolar (24 milyar 940 milyon dolar) seviyesinde gerçekleşti. Bu rakamla birlikte tarihsel olarak en yüksek haziran ayı ihracat değerine ulaşılmış oldu. Aynı dönemde mal ithalatı ise yüzde 23,1 artışla 35,3 milyar dolar olarak kayıtlara geçti.
Haziran ayında gerek ihracat gerekse ithalatta yaşanan bu yüksek artışlarda pozitif takvim etkisinin de rol oynadığı, geçen yıl haziran ayında 18,5 olan iş günü sayısının bu yıl 22 güne yükselmesinin rakamları yukarı yönlü etkilediği belirtildi. Haziran ayı performansı, Aralık 2025 ve Nisan 2026'nın ardından tüm zamanların en yüksek üçüncü aylık ihracatı olarak tarihe geçti.
DIŞ TİCARET AÇIĞI İKİNCİ ÇEYREKTE YÜZDE 9,1 GERİLEDİ
Küresel pazarlardaki zorlu koşullara rağmen Türkiye'nin son 38 ayın 18’inde dış ticaret açığını bir önceki yılın aynı ayına göre düşürmeyi başardığını vurgulayan Bakan Bolat, çeyreklik bazdaki olumlu gidişata dikkat çekti. Geçen yılın ikinci çeyreğinde yıllık bazda yüzde 27 oranında artan dış ticaret açığının, bu yılın ikinci çeyreğinde yıllık bazda yüzde 9,1 oranında azalarak 24,5 milyar dolar olarak gerçekleştiğini açıklayan Bolat, bu düşüşün makroekonomik istikrarı desteklediğini belirtti.
Dış ticaret açığındaki bu gerileme, ihracatın ithalatı karşılama oranlarına da pozitif yansıdı. Yılın ikinci çeyreğinde ihracatın ithalatı karşılama oranı, bir önceki yılın aynı çeyreğine göre 3,8 puan artarak yüzde 74,8’e yükseldi. Dönemsel bazda bakıldığında ise ihracatın ithalatı karşılama oranı haziran ayında yüzde 70,6, ilk yarıda yüzde 71,9 ve yıllıklandırılmış bazda yüzde 74,4 oldu. Haziran ayında enerji ve altın verileri dışarıda tutulduğunda, çekirdek dış ticaret dengesini gösteren ihracatın ithalatı karşılama oranının yüzde 83,2 gibi yüksek bir seviyeye ulaşması ise dikkat çekti.
YILLIKLANDIRILMIŞ MAL VE HİZMET İHRACATI İLK DEFA 400 MİLYAR DOLARI AŞIYOR
Yılın ilk altı aylık dönemine bakıldığında, Türkiye'nin ihracatı yüzde 3,6 oranında artarak 136,1 milyar dolara yükseldi. Aynı dönemde ithalat ise yüzde 4,6 artışla 189,2 milyar dolar oldu. Bakan Bolat, yıllıklandırılmış verilere göre 2025 yılı Haziran ayında 266,9 milyar dolar olan mal ihracatının yüzde 4,1 artışla 278 milyar dolara ulaştığını bildirdi.
Orta Vadeli Program'da (OVP) yer alan 282 milyar dolarlık yıl sonu hedefini yakalamak için yılın kalanında sadece 4,1 milyar dolarlık bir artışın yeterli olacağını söyleyen Bolat, ilk yarıda bu hedefin yarısına yaklaşıldığını belirtti. Hizmetler ihracatındaki güçlü beklentilerle birlikte, Haziran ayı itibarıyla yıllıklandırılmış mal ve hizmet ihracatının Türkiye tarihinde ilk defa 400 milyar dolar sınırını aşarak 400,3 milyar dolara ulaşmasının beklendiği müjdelendi.
TEKNOLOJİ YOĞUNLUKLU İHRACATTA TÜM ZAMANLARIN REKORU KIRILDI
Türkiye'nin ihracat yapısındaki niteliksel dönüşüme dikkat çeken Bakan Bolat, haziran ayında orta yüksek ve yüksek teknoloji ürün ihracatının yıllıklandırılmış bazda 116 milyar 196 milyon dolara çıkarak tüm zamanların rekorunu kırdığını ifade etti. Yılın ilk yarısında bu gruptaki ihracat artışı 4,3 milyar doları bulurken, yüksek teknolojili ürünlerin toplam ihracat içindeki payı yüzde 44,0'a yükseldi.
Savunma sanayisindeki başarıların bu artış trendini gelecekte de destekleyeceği öngörülüyor. Ürün grupları bazında bakıldığında ise ilk altı ayda ara malları ihracatı 70,5 milyar dolar, tüketim malları ihracatı 42,9 milyar dolar ve yatırım malları ihracatı 19,4 milyar dolar olarak gerçekleşti.
KÖRFEZ ÜLKELERİNE İHRACATTA HAZİRAN AYINDA GÜÇLÜ GERİ DÖNÜŞ
Yılın ilk yarısında bölgesel ihracatın küresel gelişmelerle dalgalı bir seyir izlediğini belirten Bakan Bolat, Yakın ve Orta Doğu bölgesinde yaşanan jeopolitik gerilimlere rağmen haziran ayında bu bölgeye yönelik ihracatın yüzde 38,4 artarak güçlü bir performans sergilediğini açıkladı. Mart ayında ABD, İsrail ve İran eksenindeki savaşın başlamasıyla Körfez ülkelerine yapılan ihracatta yaşanan düşüşün ardından, Haziran ayında muazzam bir toparlanma kaydedildi.
Körfez ülkelerine yapılan ihracat, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 40,9, bir önceki aya göre ise yüzde 19,6 artarak 2,6 milyar dolar seviyesine ulaştı. Yılın ilk yarısında en fazla ihracat yapılan ilk beş ülke ise sırasıyla Almanya, ABD, Birleşik Krallık, İtalya ve Fransa oldu.
İTHALATTA EN ÇOK AZALIŞ OTOMOTİV VE KIYMETLİ TAŞLARDA GÖRÜLDÜ
2026 yılının ilk yarısında ithalatın seyrini emtia fiyatları, kıymetli metaller ve takvim etkilerinin şekillendirdiğini belirten Ticaret Bakanı Bolat, ilk altı ayda ithalatın yüzde 4,6 artışla 189,2 milyar dolar olduğunu yineledi. Fasıl bazında incelendiğinde, yılın ilk yarısında ithalatta en çok azalış gösteren kalem 2,6 milyar dolar düşüşle motorlu kara taşıtları oldu.
Bunu 2,1 milyar dolar azalışla kıymetli ve yarı kıymetli taşlar ile kakao takip etti. Buna karşılık, jeopolitik risklerin etkisiyle hammadde maliyetlerinin artması sonucu en çok artış gösteren fasıllar mineral yakıtlar, elektrikli makina-cihazlar ve kazan-makinalar oldu. Geniş ekonomik gruplar açısından bakıldığında, tüketim malı ithalatının yüzde 9,1 oranında azalarak 26,7 milyar dolara gerilemesi, ithalattaki artışın tüketimden ziyade üretim odaklı hammadde ithalatından kaynaklandığını ortaya koydu.
HİZMETLER TİCARETİNDE DÜNYA DEVLERİ ARASINDAYIZ
Hizmetler ihracatında Türkiye'nin küresel payını istikrarlı bir şekilde artırdığını vurgulayan Ömer Bolat, 2025 yılında Türkiye'nin dünyada en fazla hizmet ticareti fazlası sağlayan altıncı ülke konumuna yükseldiğini hatırlattı. 2025 yılı için belirlenen 121 milyar dolarlık hedefin aşılarak 122,6 milyar dolara ulaşıldığını belirten Bolat, hizmet ihracatının 63,5 milyar dolarlık rekor bir fazla vererek cari işlemler dengesine devasa bir katkı sağladığını ifade etti.
2026 yılı hizmetler ihracatı hedefinin 128 milyar dolar olarak belirlendiğini açıklayan Bakan Bolat, ilk dört ayda 30,1 milyar dolarlık gerçekleşme sağlandığını ve haziran ayı itibarıyla yıllıklandırılmış hizmet ihracatının yüzde 2,7 artışla 122,3 milyar dolara ulaşmasını öngördüklerini belirtti.
GÜMRÜK BİRLİĞİ’NİN GÜNCELLENMESİ VE "MADE IN EU" KRİTERİ
Avrupa Birliği ile olan ticari ilişkilere özel bir vurgu yapan Bakan Bolat, 1995 yılında 28 milyar dolar olan ticaret hacminin 2025 yılında 233 milyar dolara ulaştığını belirten Gümrük Birliği'nin önemine dikkat çekti. Ancak mevcut yapının günümüz ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandığını ve güncellenmesi gerektiğini ifade etti.
Avrupa Komisyonunun yeni rekabetçilik gündemi doğrultusunda ortaya koyduğu "AB menşeli olma (Made in EU)" ve düşük karbon kriterleri konusunda yürüttükleri yoğun ticaret diplomasisinin sonuç verdiğini açıklayan Bolat, Sanayi Hızlandırma Yasası Taslağında birlik ile eş değer menşeli içerik tanımına "gümrük birliği" atfının eklenmesini sağladıklarını müjdeledi. Bu durumun hem Türkiye hem de AB yatırımlarının güvence altına alınması açısından kritik bir kazanım olduğunu belirtti.
İHRACATÇIYA REESKONT KREDİSİNDE YENİ MÜJDE: GÜNLÜK LİMİT 5 MİLYAR TL’YE ÇIKTI
Bakan Bolat konuşmasında ihracatçıların finansmana erişimini kolaylaştırmak adına atılan tarihi adımları ve yeni düzenlemeleri de paylaştı. İhracat reeskont kredisi faiz maliyetinin yüzde 23,95 olarak uygulandığını belirten Bolat, ihracat dünyasına büyük bir müjde verdi. Daha önce 300 micron TL olan reeskont kredilerinin günlük limitinin, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın TİM Genel Kurulu'nda açıkladığı üzere ilave 500 milyon TL artışla 5 milyar TL'ye çıkarıldığını duyurdu.
Böylece günlük limit üç yıl öncesine göre yaklaşık 16 kat artırılmış oldu. Ayrıca, hizmet ihracatına yönelik vergi teşviklerinin güçlendirildiğini, yazılım, mimarlık, mühendislik, sağlık ve eğitim gibi birçok hizmetten elde edilen kazançlara uygulanan vergi indirimi oranının yüzde 80'den yüzde 100'e çıkarılarak bu gelirlere tam muafiyet tanındığını sözlerine ekledi.