İran'ın nükleer programının kalbi olarak nitelendirilen Natanz nükleer tesisi, son günlerde yaşanan çatışma ortamı nedeniyle uluslararası güvenlik gündeminin en sıcak başlığı haline geldi. İsrail ve ABD'nin İran'a yönelik operasyonları sırasında nükleer tesislerin zarar görüp görmediği konusu, yalnızca askeri değil, çevresel bir felaket ihtimali nedeniyle de yakından takip ediliyor.
NATANZ NÜKLEER TESİSİ NEREDE VE TÜRKİYE'YE YAKIN MI?
Natanz nükleer tesisi, İran'ın iç kesimlerinde, Tahran'ın yaklaşık 250 kilometre güneyinde bulunan Natanz şehri yakınlarında yer almaktadır. Tesis, coğrafi olarak Türkiye sınırına doğrudan bitişik bir noktada değildir. Türkiye ile İran komşu ülkeler olsa da, Natanz tesisi İran'ın derinliklerinde yer alan stratejik bir bölgede konumlanmıştır.
Son askeri gelişmelerin ardından tesisin Türkiye'ye olan mesafesi ve olası bir kaza durumunda sınır illerimize etkisi merak konusu oldu. Ancak mevcut coğrafi konumu itibarıyla tesis, sınır hattından oldukça uzakta bulunmaktadır. UAEA'nın izleme ağları üzerinden yaptığı teknik değerlendirmeler, Türkiye dahil komşu ülkelerde şu an için olağan dışı bir durum olmadığını göstermektedir.
NATANZ NÜKLEER TESİSİNDE RADYOAKTİF SIZINTI VAR MI?
Kamuoyunda en büyük endişe kaynağı olan radyoaktif sızıntı iddialarına dair en yetkili ağızdan açıklama geldi. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Mariano Grossi, yaptığı resmi değerlendirmede şu an için İran'daki nükleer tesislerin hasar gördüğüne veya vurulduğuna dair somut bir gösterge bulunmadığını belirtti. Grossi’nin açıklamalarından öne çıkan kritik noktalar şunlardır:
-
Radyasyon Ölçümleri: Bölgesel güvenlik izleme ağı üzerinden yapılan ölçümlerde, İran'a komşu ülkelerde normal seviyelerin üzerinde herhangi bir radyasyon artışı tespit edilmemiştir.
-
Resmi Veriler: Türkiye açısından an itibarıyla doğrulanmış veya bildirilmiş bir radyolojik risk bulunmamaktadır.
-
Risk Potansiyeli: Her ne kadar şu an bir sızıntı teyit edilmemiş olsa da, Grossi nükleer tesislere yönelik saldırıların "ciddi sonuçları olabilecek radyolojik sızıntı olasılığını" barındırdığı konusunda dünyayı uyarmıştır.
ULUSLARARASI ATOM ENERJİSİ AJANSI'NDAN KRİTİK UYARI
UAEA Başkanı Grossi, nükleer tesislere yönelik herhangi bir askeri müdahalenin geri dönülemez çevresel felaketlere yol açabileceğini vurgulayarak taraflara azami itidal çağrısında bulundu. Ajansın bölgesel güvenlik izleme ağını yüksek alarma geçirdiği ve süreci anlık verilerle takip ettiği bildirildi. İran'daki yerel otoritelerle iletişim kurma çabalarının sürdüğü, ancak şu ana kadar teknik bir yanıt alınamadığı da paylaşılan bilgiler arasında. Özetle, 2 Mart 2026 tarihi itibarıyla Türkiye topraklarını tehdit eden bir radyasyon yayılımı saptanmamıştır.