İran sokakları, 2025’in son günlerinde başlayan ve 2026’nın ilk haftalarında zirveye ulaşan protesto dalgasıyla sarsılmaya devam ediyor. Ekonomik krizle başlayan ancak hızla rejim karşıtı bir başkaldırıya dönüşen olaylarda bilanço her geçen gün ağırlaşıyor. Sürgündeki lider Rıza Pehlevi, İsrail’in The Jerusalem Post gazetesine verdiği röportajda, Tahran yönetimine karşı dünyadan somut destek istedi.
"ULUSLARARASI TOPLUMUN YARDIM ZAMANI GELDİ"
Rıza Pehlevi, İran halkının Aralık 2025 sonu ve Ocak 2026 başında tarihte görülmemiş bir cesaretle sokaklara döküldüğünü vurguladı. Halkın kendisini liderlik için çağırdığını iddia eden Pehlevi, Tahran yönetiminin tarihindeki en zayıf dönemini yaşadığını savundu.
Pehlevi röportajda şu kritik mesajları verdi:
"Halk artık sadece ekonomik şartları değil, rejimin kendisini ve sistemi hedef alıyor. 8-9 Ocak tarihlerinde milyonlarca kişi sokaktaydı. Rejim halka karşı şiddet uyguluyor. Şimdi uluslararası toplumun İran halkına yardım etme zamanı."
"7 EKİM'DEN 29 KAT DAHA FAZLA İNSAN ÖLDÜ"
Röportajın en çarpıcı bölümü ise Pehlevi’nin ölü sayılarına ilişkin yaptığı kıyaslama oldu. Rejimin hayatta kalmak için Devrim Muhafızları'nın baskı gücüne sığındığını belirten Pehlevi, yaşanan can kaybının boyutunu şu sözlerle anlattı:
"Düşünün; gösterilerde 7 Ekim olaylarından 29 kat, 11 Eylül saldırılarından ise 11 kat daha fazla insan hayatını kaybetti."
Pehlevi, İran halkına yapılacak yardımın sadece insani değil, "stratejik" olması gerektiğini belirterek, İranlıların dünyayı bu rejimden kurtarmak için savaştığını, bu yüzden desteğin küresel bir çıkar sağlayacağını öne sürdü.
TRUMP VURGUSU: "SÖZLERİ CESARET VERDİ"
Uluslararası konjonktürün geçmişe göre farklı olduğunu belirten Pehlevi, ABD siyasetine de değindi. Eski başkanlar Barack Obama ve Joe Biden’ın geçmişteki protestolarda İran halkını yalnız bıraktığını savunan Pehlevi, mevcut ABD Başkanı Donald Trump’ın söylemlerinin ise protestoculara büyük cesaret verdiğini ifade etti.
SOKAKLARDA BİLANÇO AĞIR: BİNLERCE ÖLÜ, ON BİNLERCE GÖZALTI
İran’da olaylar 28 Aralık 2025’te yerel para biriminin çöküşü ve Tahran Büyük Çarşı esnafının kepenk kapatmasıyla başlamıştı. 8 Ocak’ta şiddetlenen olaylar sonrası rejim interneti tamamen kesmişti. Erişim şu an kısıtlı olarak sağlansa da gelen veriler korkutucu.
Rakamlar arasındaki uçurum ise dikkat çekiyor:
Resmi Veriler: İran Şehit ve Gaziler Vakfı'nın Adli Tıp Kurumu'na dayandırdığı verilere göre, olaylarda güvenlik güçleri dahil 3 bin 117 kişi hayatını kaybetti.
İnsan Hakları Örgütleri: ABD merkezli HRANA ise bilançonun çok daha ağır olduğunu; 6 bin 126 kişinin öldüğünü ve 41 bin 880 kişinin gözaltına alındığını duyurdu.
