Türkiye'de faaliyet gösteren şirketlerde güvenlik kamerası kullanımı tamamen yasak olmasa da, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) bu uygulamaya çok katı sınırlar ve cezai şartlar getiriyor. İşverenlerin "Benim iş yerim, istediğim yere kamera takarım" anlayışı, kanun önünde çok ciddi idari para cezalarıyla karşılık buluyor. Kameraların çalışanların performansını, lavabo önlerindeki hareketlerini ya da dinlenme anlarını gözetlemek amacıyla kullanılması hukuka aykırı kabul ediliyor. İşte iş yerlerinde güvenlik kamerası kullanımının yasal çerçevesi, çalışanları aydınlatma yükümlülüğü ve KVKK uyarınca kesinlikle kamera yerleştirilemeyecek mahrem alanların detayları:
İŞ YERİ KAMERASI ÇALIŞANI İZLEYEBİLİR Mİ, YASAKLANDI MI?
İş yerlerinde kamera kullanımı tamamen yasaklanmamıştır; ancak çalışanları sürekli gözetlemek, performans takibi yapmak veya davranışlarını kontrol etmek amacıyla kamera yerleştirilmesi hukuka aykırıdır ve yasaktır.
KVKK kapsamında işverenler, kamera sistemlerini yalnızca şu meşru, belirli ve sınırlı amaçlar doğrultusunda kullanabilir:
-
İş yerinin genel güvenliğini sağlamak,
-
Hırsızlık, yağma, kundaklama veya sabotaj gibi dışarıdan gelecek riskleri önlemek,
-
İş sağlığı ve güvenliği (İSG) süreçlerini mevzuata uygun şekilde desteklemek.
Bu amaçların dışına çıkılarak, personelin mesai saatindeki her hareketini adım adım izlemek "ölçülülük ilkesine" aykırılık teşkil eder. Bu durum, kurum tarafından tespit edildiğinde işverene çok ağır idari para cezaları kesilmektedir.
KVKK KAMERA YERLEŞTİRİLEMEYECEK ALANLAR NERELER? (KESİN YASAKLAR)
Kişisel Verileri Koruma Kurumu, anayasal bir hak olan "özel hayatın gizliliği" ilkesi uyarınca, iş yerlerinde bazı alanlara kamera takılmasını tamamen yasaklamıştır. Personelin kişisel mahremiyet alanı olarak kabul edilen ve kesinlikle kamera yerleştirilemeyecek hassas bölgeler şunlardır:
-
Tuvaletler ve Lavabolar
-
Soyunma Odaları ve Kıyafet Değiştirme Alanları
-
Duş Alanları ve Hamam/Sauna Bölümleri
-
Çalışanların Dinlenme Odaları, Mola Alanları ve Kişisel Mahremiyet Alanları
Bu alanlara herhangi bir güvenlik gerekçesiyle dahi kamera yerleştirilmesi, doğrudan kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesi ve özel hayatın ihlali suçunu doğurur.
ORTAK ALANLARDA ÖLÇÜLÜLÜK VE BİLGİLENDİRME YÜKÜMLÜLÜĞÜ
İş yeri giriş-çıkışları, otoparklar, fabrikalardaki depo alanları, üretim bantları veya koridorlar gibi ortak kullanım alanlarında kamera kullanımı yasaldır. Ancak bu alanlarda da şu kurallara riayet edilmelidir:
1. Ölçülülük İlkesi
Kameralar sadece gerekli olan dar açıyı kapsamalıdır. Örneğin, depodaki malların güvenliği için takılan bir kamera, sadece rafları görmeli; personelin yemek yediği masayı veya masadaki özel bilgisayar ekranını sürekli yakın plan kaydedecek şekilde konumlandırılmamalıdır.
2. Aydınlatma (Bilgilendirme) Yükümlülüğü
İşverenler, iş yerinde kamera olduğunu çalışanlara ve ziyaretçilere bildirmek zorundadır. Bu kapsamda iş yerinde görünür alanlara "Bu iş yeri güvenlik kamerası ile izlenmektedir" tabelaları asılmalı ve çalışanlara yazılı/dijital olarak bir KVKK Aydınlatma Metni tebliğ edilmelidir. Bu metinde;
-
Kameranın hangi yasal amaçla kayıt yaptığı,
-
Görüntü kayıtlarının dijital ortamda ne kadar süre saklanacağı,
-
Bu verilerin kimlerle (örneğin emniyet güçleriyle) paylaşılabileceği net olarak belirtilmelidir. Gizli kamera ile çalışan izlemek kesinlikle suçtur.