Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), dünya genelinde gıda fiyatlarının seyrini belirleyen Gıda Fiyat Endeksi verilerini paylaştı. Beş aydır devam eden düşüş trendi, Şubat ayında özellikle tahıl, et ve bitkisel yağ gruplarındaki hareketlilikle yerini yükselişe bıraktı. FAO Gıda Fiyat Endeksi, Şubat ayında aylık bazda yüzde 0,9 oranında artış göstererek 125.3 puan seviyesine ulaştı. Yıllık bazda bakıldığında ise endeksin geçtiğimiz yılın aynı dönemine göre yüzde 1 oranında gerilediği görüldü.
TAHIL PİYASALARINDA HAVA ŞARTLARI VE LOJİSTİK ETKİSİ
Dünya tahıl piyasaları Şubat ayını hareketli geçirdi. FAO Tahıl Fiyat Endeksi aylık bazda yüzde 1,1 yükselirken, bu artışın lokomotifi dünya buğday fiyatlarındaki yüzde 1,8’lik tırmanış oldu. Artışın arka planında, Avrupa ve ABD’nin kritik tarım bölgelerinde yaşanan zirai don olayları ve mahsul kaybı riskine dair raporlar yer alıyor. Ayrıca Rusya Federasyonu’ndaki lojistik aksamalar ve Karadeniz bölgesinde bitmek bilmeyen gerilimler arz güvenliğine dair endişeleri tetikledi. Arpa fiyatları Çin’in Avustralya ürünlerine olan iştahıyla, pirinç fiyatları ise Basmati ve Japonica türlerine yönelik kesintisiz taleple yukarı yönlü ivmesini sürdürdü.
BİTKİSEL YAĞLARDA 2022’DEN BU YANA EN YÜKSEK SEVİYE
Bitkisel yağ fiyatları, Şubat ayında sergilediği yüzde 3,3’lük artışla Haziran 2022’den bu yana kaydedilen en yüksek zirveye ulaştı. Yıllık bazda yüzde 11,7’lik bir artışa tekabül eden bu tablo, özellikle palm, soya ve kolza yağı fiyatlarındaki güçlenmeden kaynaklandı. Palm yağı, Güneydoğu Asya’daki düşük üretim sezonu ve güçlü ithalat talebiyle yükselirken; soya yağı ABD’deki biyoyakıt politikalarına dair beklentilerle değer kazandı. Ayçiçek yağı ise Arjantin’den gelen yüksek arz ve zayıf talep nedeniyle bir miktar gerileyerek bu gruptaki genel artış trendinden ayrışan tek ürün oldu.
ET FİYATLARINDA REKOR VE GÜÇLÜ TALEP DENGESİ
Et grubunda yaşanan yüzde 0,8’lik aylık artış, özellikle küçükbaş ve büyükbaş eti piyasalarındaki daralmadan beslendi. Koyun eti fiyatları, Okyanusya’dan gelen arzın kısıtlı kalması ve küresel talebin istikrarını korumasıyla yeni bir rekor seviyeye imza attı. Sığır eti tarafında ise Çin ve ABD’nin Brezilya ve Avustralya gibi dev üreticilerden yaptığı yoğun alımlar fiyatları destekledi. Kümes hayvanları ve domuz eti fiyatları ise bazı bölgelerdeki bol arzın etkisiyle daha sınırlı ve marjinal artışlar göstererek genel endeksi dengeledi.
SÜT ÜRÜNLERİ VE ŞEKERDE DÜŞÜŞ TRENDİ SÜRÜYOR
Gıda sepetinin genelindeki yükselişin aksine, süt ürünleri ve şeker fiyatlarında gerileme kaydedildi. Süt Ürünleri Fiyat Endeksi, Avrupa’daki süt arzı artışı ve peynir fiyatlarındaki düşüşün etkisiyle aylık yüzde 1,2 oranında azaldı. Şeker fiyatları ise Şubat ayının en çok değer kaybeden grubu oldu. Aylık yüzde 4,1, yıllık bazda ise yüzde 27,3 oranında sert bir düşüş yaşayan şeker endeksi, Ekim 2020’den bu yana en düşük seviyesine geriledi. Bu düşüşte, ABD’deki rekor üretim tahminleri ve küresel piyasalardaki bol arz beklentisi en belirleyici faktörler olarak kayda geçti.
