ABD VE İSRAİL BAĞLANTILI GEMİLERE YASAK GÜNDEMDE

İran Silahlı Kuvvetleri’nin, 28 Şubat’ta başlayan çatışmaların ardından ABD ve İsrail ile bağlantılı gemilerin geçişine izin vermediği belirtilirken, İran meclisinde görüşülen bir yasa tasarısında bu yasağın kalıcı hale getirilmesinin öngörüldüğü ifade edilmişti. Tasarıda ayrıca, düşman olmayan gemiler için geçiş ücreti alınmasına yönelik düzenlemeye yer verileceği aktarılmıştı.

İLKENİZ, ABD VE İSRAİL'İN ASKERİ GÜÇ VE UNSURLARINA EV SAHİPLİĞİ YAPMAMALI

Zülfikari, BAE yönetimine de çağrıda bulunarak, "Ülkeniz, bir İslam toprağı olarak ABD ve İsrail’in askeri güç ve unsurlarına ev sahipliği yapmamalı ve İslam dünyasına ihanet etmemelidir. ABD’liler ve Siyonistlerin tuzaklarına düşmemeli, onlarla mücadele etmek yerine, Müslüman İran halkına karşı haksız medya saldırıları ve asılsız suçlamalar ve algı operasyonları yürütmemelisiniz" ifadelerini kullandı.

Zülfikari, "Üzüntüyle ifade etmek gerekir ki, bugün BAE, İslam dünyasının düşmanları ve bölgede güvensizliğin başlıca sorumluları olan ABD ve Siyonist güçlerin ana üslerinden birine dönüşmüş, bu güçlerin önemli bir kısmının askeri personel ve teçhizatına ev sahipliği yapar hale gelmiştir. Algı oluşturma, suçlama ve mağduriyet söylemleriyle sorunlar çözülemez ve uluslararası ortam bu şekilde manipüle edilemez" şeklinde konuştu.

SERT VE PİŞMAN EDİCİ BİR KARŞILIK VERİLECEK

BAE’ye yönelik şimdiye kadar sergilenen tutuma da değinen Zülfikari, "Bugüne kadar sizin propaganda faaliyetlerinize ve İslam ümmetinin düşmanlarına verdiğiniz desteğe karşı sessiz kalmışsak, bu yalnızca o ülkede yaşayan Müslüman kardeşlerimizin güvenliği ve huzurunu gözetmek içindir. Ancak uyarıyoruz. Eğer BAE topraklarından İran’a ait adalara, limanlara ve kıyılara yönelik herhangi bir eylem gerçekleştirilirse, sert ve pişman edici bir karşılık verilecektir" dedi.

Seyir halinde olan O.K. (25), polis ekiplerinin denetimine takıldı.

Ehliyetsiz olduğu belirlenen sürücü, uzun süre ceza yazılmaması için polis ekiplerine dil döktü ancak sonuç alamadı.

Yapılan kontrollerde sürücünün ehliyetsiz olduğu tespit edilince toplam 40 bin lira idari para cezası uygulandı.

Yaklaşık 20 bin lira değerindeki motosiklet ise trafikten men edilerek otoparka çekildi.

Edinilen bilgilere göre, 4 ay önce eşinden boşandığı ve bu nedenle bunalıma girdiği öğrenilen E.Ç. (57), yalnız yaşadığı evde pompalı tüfekle kendini vurdu.

E.Ç.’nin sosyal medya hesabından "Affettin mi beni F.? Cenazeme lütfen gelme. Seni çok seven E. Hoşçakalın dostlarım" şeklinde paylaşım yaptığını gören bir arkadaşı eve gitti.

Anahtarın kapı üzerinde bırakıldığını fark eden şahıs, bina görevlisi ile birlikte eve girdiklerinde arkadaşını hareketsiz yatarken buldu.

Olay 112 Acil Çağrı Merkezi’ne bildirildi. Olay yerine giden polis ve sağlık ekipleri, E.Ç.’nin hayatını kaybettiğini tespit etti.

E.Ç.’nin cansız bedeni, polisin olay yerindeki incelemesinin ardından otopsi için Adli Tıp Kurumu Samsun Grup Başkanlığına gönderildi.

Ziraat Türkiye Kupası yarı finalinde Beşiktaş ile Konyaspor arasında oynanan karşılaşmanın ikinci yarısı büyük bir çekişmeye sahne olurken, iki ekip de kontrollü oyunu elden bırakmadı ve zaman zaman tehlikeli ataklar geliştirdi. Beşiktaş özellikle kanatlardan etkili gelmeye çalışırken, Konyaspor savunmada disiplinli bir görüntü sergileyip hızlı hücumlarla gol aradı. Mücadelenin son bölümlerine girilirken tempo iyice yükselirken, her iki takım da final biletini alabilmek adına risk almaya başladı. Uzatma dakikalarında Beşiktaş savunmasında yaşanan bir pozisyon sonrası hakem penaltı noktasını gösterdi ve 90+7. dakikada kazanılan penaltıyı gole çeviren Konyaspor, maçta 1-0 öne geçti. Kalan kısa sürede Beşiktaş beraberlik için yüklense de skoru değiştiremedi ve sahadan galibiyetle ayrılan Konyaspor adını finale yazdırdı.

ABD Dışişleri Bakanı, Hürmüz Boğazı'nda yaşanan çatışmalar sonucu 10 sivil denizcinin hayatını kaybettiğini ifade ederken, İran'a ait 7 adet sürat teknesini vurduklarını belirtti.

Rubio, "İran, müzakere masasına gelerek şartları kabul etmeli." ifadesini kullanırken, ABD'nin seyrüsefer özgürlüğünü sağlamak amacıyla geçiş yollarını açmaya devam edeceğini dile getirdi.

İran ekonomisine değinen Rubio, enflasyon oranının yüzde 70 olduğunu ve İran'ın para biriminin düşüşte olduğunu söyledi.

Küba'ya ilişkin açıklamada bulunan Rubio, Küba'daki mevcut durumun kabul edilemez olduğunu ancak bu konuyu daha sonra ele alacaklarını işaret etti.

İŞLETMECİ KOL KANAT GERDİ

Öğrencileri yağışlı havada ıslanmamaları için işletmesine alan Dursun Özdemir, "İşletmemizin karşısında geçen vatandaşlar, yukarda yangın var diye haber verdiler. Çocuklar biraz panik olmuştu. Kendilerine aşağıdan seslendik ve aşağı indirdik. Dışarısı soğuk ve yağmur yağıyor. Çocukları içeriye aldık. Üşümesinler istedik. Çay ikram ediyoruz. Yurt havalandıktan sonra çocukları yeniden yurtlarına alacaklar diye biliyoruz. Çocuklara seslendik, normal olarak yataklarından kalkıp pijamayla çıktılar. Arkadaşlarıyla kıyafetlerini paylaşanlar oldu. Biz de bu nedenle misafir ediyoruz. Kaldı ki diğer esnaf arkadaşlarımızda misafir ediyorlar. Bu bizim insanlık vazifemiz" dedi.

Ekipler bölgede iş makineleriyle borular döşeyerek menfez çalışması yaptı.

ARAZI SULAR ALTINDA

Hafik Ziraat Odası Başkanı Osman Karakaş, Dışkapı köyünde Acısu Irmağı ve bölgeden geçen Kızılırmak Nehri'nin yatağından taşması sonucu çok sayıda arazinin sular altında kaldığını söyledi.

Hasar tespiti için gerekli başvuruların yapıldığını belirten Karakaş, "Dışkapı köyümüzde 10 bin dönüme yakın, çevresindeki Yarhisar, Çimenyenice ve Durulmuş köylerinde yaklaşık 30 bin dönüm civarında tarım arazisinde hasarımız mevcut." dedi.

Karakaş, su taşkınlarının yerleşim yerlerini de tehdit ettiğini vurgulayarak, "Esas korktuğumuz alan Dışkapı köyünün önündeki gölün ve su birikintisinin taşmasıdır. Burası aynen bir baraj haline geldi, çok yüksek potansiyelde su var. İnşallah orayı su basmadan kurtarabiliriz. Eğer orası taşarsa ahırlar ve evler gidecek, çok büyük zarar olacağını görüyoruz ve hissediyoruz." diye konuştu.

İşte savunma sanayisinde dengeleri değiştirecek o 4 yeni sistem ve özellikleri:

DÜŞÜK MALİYET, YÜKSEK ETKİ: CİRİT ANTİ-İHA VE MİNİ SEYİR FÜZESİ

Fuarda en çok ilgi gören ürünlerin başında, dünya genelinde giderek artan İHA tehdidine karşı geliştirilen CİRİT Anti-İHA geldi. Sahada rüştünü ispatlamış CİRİT füzesinin yeni bir versiyonu olan sistem, İHA’lara karşı kullanılan yüksek maliyetli hava savunma füzelerine güçlü ve ekonomik bir alternatif sunuyor. Yaklaşma sensörü ve özel harp başlığıyla donatılan füze, 8 kilometre menziliyle hava tehditlerini etkisiz hale getirecek.

Bir diğer yenilik olan Mini Seyir Füzesi ise düşük maliyetli yapısını yüksek operasyonel etkiyle birleştiriyor. Muadillerine göre daha ağır bir harp başlığı taşıyan ve daha uzun menzile sahip olan sistem, hedef hattından görsel istihbarat toplama yeteneğiyle de kullanıcıya büyük bir avantaj sağlıyor.

CERRAHİ HASSASİYET: NEŞTER VE CİDA

ROKETSAN'ın "cerrahi müdahale" yeteneğini simgeleyen NEŞTER, özellikle sivil hassasiyeti yüksek bölgeler için tasarlandı. MAM-L mühimmatının bir varyantı olan NEŞTER, patlayıcı içermeyen ve kesici bıçaklardan oluşan özgün harp başlığı sayesinde ikincil hasarı sıfıra indirerek sadece belirlenen hedefi imha ediyor.

Tanksavar ailesinin en yeni üyesi CİDA ise görüş ötesi kullanım kabiliyeti ve hibrit arayıcı başlığıyla öne çıkıyor. Kara, deniz ve hava platformlarına entegre edilebilen CİDA, rakiplerinden çok daha uzak mesafelerden nokta atışı yaparak sahada gerçek bir "güç çarpanı" olmaya aday.

BAKAN GÜLER: GEREKİRSE HİÇ DÜŞÜNMEDEN KULLANIRIZ

Tanıtım etkinliğinde konuşan Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, yerli sistemlerin caydırıcılık vurgusuna dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:

İnşallah bunları sadece caydırıcılık için kullanırız diye düşünüyoruz ama kullanmamız gerekirse de hiç düşünmeden kullanacağımızdan kimsenin şüphesi olmasın. En etkili şekilde kullanacağımızı değerlendiriyoruz.

"DÜNYANIN ÜZERİNDE ÇALIŞTIĞI KONUYA ÇÖZÜM GETİRDİK"

ROKETSAN Genel Müdürü Murat İkinci ise özellikle Anti-İHA çözümlerinin stratejik önemine değindi.

İkinci, "Uzunca süredir CİRİT füzesini karadan karaya bir sistem olarak kullanıyorduk. Bugün ise 8 kilometreye kadar havadaki İHA'ları etkisiz hale getirecek olan Anti-İHA versiyonunu paylaşıyoruz. Bu konu, şu an tüm dünyanın üzerinde en çok çalıştığı alanlardan biri" dedi.

ROKETSAN'ın yeni nesil mühimmatlarının, önümüzdeki dönemde Türk Silahlı Kuvvetleri'nin envanterine girerek operasyonel yetenekleri bir üst seviyeye taşıması bekleniyor.

"Çocukluğumdan beri sevdalısı, 1999 yılından bu yana ise kongre üyesi olarak büyük bir gururla parçası olduğum bu kıymetli camianın hep beraber daha güçlü yarınlara ulaşması adına önemli bir sorumluluk üstlenme kararı almış bulunuyorum. Bu vesileyle seçimli olağanüstü kongremizde Fenerbahçe Kulübü Başkanlığına şartsız ve koşulsuz adaylığımı resmî olarak sizlerle paylaşmaktan onur duyuyorum

Fenerbahçe, yalnızca bir spor kulübü değil; milyonların kalbinde yaşayan büyük bir değer, bir aidiyet ve bir tutkudur. Amacım ve ilk hedefim, göreve geldiğimiz ilk sezonda her zaman en iyisini hak eden camiamızı şampiyonluklarla buluşturmak olacaktır. Tüm camiamızın desteği ve inancıyla, Fenerbahçe'mizi daha güçlü, daha başarılı ve daha mutlu yarınlara hep birlikte taşıyacağımıza yürekten inanıyorum."

Mahkemede son sözü sorulan tutuklu sanık Ahmet Kara, önceki 9 celsede yaptığı yazılı ve sözlü savunmalarının geçerli olduğunu belirterek, dosyaya sunulan bilirkişi raporlarının gerçeği yansıtmadığını öne sürdü.

Binanın yıkımının teknik olarak herhangi bir belgeyle kanıtlanmadığını savunan Kara, hazırlanan mütalaanın tarafsızlık ilkelerine aykırı olduğunu iddia ederek tahliyesini talep etti.

21 YIL HAPİS CEZASI VERİLDİ

Diğer sanıklar da suçsuz olduklarını belirterek beraat talebinde bulundu. Sanık avukatları ise esas hakkındaki mütalaayı kabul etmediklerini ifade etti.

Müştekilerden Neslihan Kurmacı, depremde çevredeki binalarda ciddi hasar oluşmadığını belirterek, "Sitemizin sağında ve solunda binalar vardı, onlarda bir çizik bile yoktu. Neden sadece bizim sitemiz yıkıldı? Demek ki burada bir sorun var. Sanıklara hakkımı helal etmiyorum ve olası kastla yargılanmalarını istiyorum." dedi.

Müşteki Vildan Çiftçioğlu ise depremde ailesini kaybettiğini belirterek, "Anne oldum, çocuğum oldu. Bu sevinci annemle, babamla paylaşamadım. Depremden önce çok iyi bir hayatımız vardı. Şimdi ise tek başıma kaldım." ifadelerini kullandı.

Müşteki avukatları da sanıkların "olası kastla" yargılanmasını talep etti.

Mahkeme heyeti, sanık Ahmet Kara'yı "bilinçli taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olma" suçundan 21 yıl hapis cezasına çarptırdı.

Heyet, tutuksuz sanıklar A.K, C.K, C.Y, O.Y, S.S. ve T.Ö'nün beraatine hükmetti.

Birleşen dosyada yargılanan kamu görevlileri Ç.H, F.Y, F.D, H.M.G, H.Ç, M.D, M.E.E, V.Ç. ve Z.A.Ş'nin de ayrı ayrı beraatine karar verildi.

Müşteki avukatlarından Feriha Cansu Aksoy, duruşma sonrası gazetecilere, verilen kararın kendileri açısından hayal kırıklığı olduğunu söyledi.

Kararın kesin olmadığını belirten Aksoy, "Kaybedilen canlar bir depremde değil, ihmaller zinciri sonucu yitirildi. 146 kişinin hayatını kaybettiği bir olayda bu nitelendirme, fiilin ağırlığıyla hukuki karşılığı arasındaki dengeyi bozmakta ve kamu vicdanında derin bir adaletsizlik algısı yaratmaktadır. Adalet yerini bulana kadar mücadelemizi sürdüreceğiz." diye konuştu.

Kahramanmaraş Cumhuriyet Başsavcılığınca, Pazarcık merkezli 7,7 büyüklüğündeki depremde merkez Onikişubat ilçesi Şehit Abdullah Çavuş Mahallesi'nde bulunan 146 kişinin hayatını kaybettiği Hamidiye Sitesi 1A ve 1C bloklarının yıkılmasına ilişkin 16 sanık hakkında dava açılmıştı.

Brent petrolün vadeli varil fiyatı, bugün saat 20.44 itibarıyla kapanışa göre yüzde 4,19 azalarak 109,64 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 101,72 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatları, ABD'nin Hürmüz Boğazı’nda tarafsız ülke gemilerine güvenli geçiş sağlamaya yönelik "Özgürlük Projesi" adlı operasyonu başlatmasının ardından geriledi.

[related-posts id="92096" color="bg-danger"][/related-posts]

Fiyatlardaki düşüşte, söz konusu operasyonun Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinin kısmen yeniden sağlanabileceğine yönelik beklentileri artırması ve arz kesintisine ilişkin endişeleri sınırlaması etkili oldu.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine ile Pentagon'da düzenlediği basın toplantısında, Hürmüz Boğazı'ndaki tarafsız ülke gemilerinin geçişine yönelik başlatılan operasyonun İran'a yönelik diğer saldırılardan "ayrı ve geçici" nitelikte olduğunu söyledi.

Hegseth, bu kapsamda İran limanlarından çıkarak ablukayı delmeye çalışan 6 geminin tamamının geri çevrildiğini belirterek, İran'la ateşkesin sona ermediğini ve sürecin "düşük yoğunluklu çatışma" düzeyinde devam ettiğini bildirdi.

ABD'nin çatışma peşinde olmadığını ancak İran'ın, masum ülkelerin ve bu ülkelerin mallarının uluslararası bir su yolunu kullanmasını engellemesine izin verilmeyeceğini belirten Hegseth, "Özgürlük Projesi"nin sürdüğünü ve operasyon sayesinde ticaret akışının yeniden sağlanacağını ifade etti.

[related-posts id="91330" color="bg-success"][/related-posts]

Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray'da düzenlenen bir etkinlikte yaptığı açıklamada, İran’ın askeri ve siyasi kapasitesini büyük oranda "yok ettiklerini" savundu.

Duran'ın açıklamaları şu şekilde:

"Ziyaret kapsamında, Türkiye-Cezayir Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi’nin ilk toplantısı 7 Mayıs 2026 tarihinde Ankara’da icra edilecektir. İki ülkeden ilgili bakanların da katılımıyla düzenlenecek Konsey Toplantısı’nda dost ve kardeş Cezayir’le ilişkilerimiz tüm veçheleriyle değerlendirilecek ve ikili iş birliğimizin daha da geliştirilmesi için atılabilecek adımlar ele alınacaktır. Görüşmelerde güncel bölgesel ve uluslararası gelişmeler hakkında da fikir teatisinde bulunulacaktır. Ziyaret vesilesiyle ayrıca ikili ilişkilerin ahdî zeminini güçlendirecek muhtelif anlaşmaların imzalanması öngörülmektedir."

Cumhurbaşkanı Erdoğan, bağış makbuzunu imzaladı.

Gelen bilgiye göre, yaya geçidinden karşıdan karşıya geçmeye çalışan 34 KJS 519 plakalı motosiklet, seyir halindeki tramvayla çarpıştı. Motosiklet sürücüsü, tramvay ile motosiklet arasında sıkıştı.

Gaziosmanpaşa Bosna Çukurçeşme - Sağmalcılar Tramvay durakları arasında bir şahıs tramvayın altında kaldı.

Olay yerine çok sayıda İtfaiye ve Ambulans ekibi sevk edildi. Şahıs yaralı olarak hastaneye kaldırıldı. pic.twitter.com/wIcGFZ3CvC

— Anlık GOP Haber (@anlikgophaber) May 5, 2026

İhbar üzerine olay yerine polis, sağlık ve itfaiye ekipleri sevk edildi. İtfaiye ve sağlık ekipleri sıkışan sürücüyü çıkardı. Ağır yaralanan motosiklet sürücüsü ilk müdahalenin ardından hastaneye kaldırıldı.

Kaza nedeniyle tramvay seferlerinde bir süre aksama yaşanırken, polis ekipleri olayla ilgili inceleme başlattı.

The Times of Israel gazetesinin haberinde, Netanyahu'nun duruşmada son 24 saatte dünya liderleriyle görüşme gerçekleştirdiğini belirterek erteleme talebini reddeden mahkemeye "Bütün bunlar saçma, gülünç." ifadesiyle tepki gösterdiği bildirildi.

GÜNDEM YOĞUN

Gündeminin yoğun olduğunu ve son 24 saatte 4 devlet başkanıyla görüşmeler gerçekleştirdiğini belirten Netanyahu, "ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığımız görüşmenin içeriğini tahmin edebilirsiniz. Çekya Başbakanı ve isimlerini veremeyeceğim bazı Arap liderlerle çeşitli meseleler üzerine temaslarım oldu. Bugün ayrıca Gazze'deki dikkat çekici gelişmeler hakkında Nickolay Mladenov ile bir görüşme yaptım." dedi.

İsrail mahkemesi, iptal talebini reddederek Netanyahu'nun yerel saatle 16:00 ile 19:00 arasında duruşmaya katılmasına karar verdi.

KATZ'TAN "YOLSUZLUK DAVASI ULUSAL GÜVENLİĞE ZARAR VERİYOR" İDDİASI

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, Başbakan Binyamin Netanyahu’nun yolsuzluk davasının ulusal güvenliğe zarar verdiğini ileri sürdü.

ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada Katz, Netanyahu’nun "karmaşık ve hassas" güvenlik durumlarında duruşmadan ayrılarak güvenli bir hat üzerinden kendisine gelen acil çağrıları yanıtlamak zorunda kaldığını öne sürdü.

Katz, Netanyahu'nun yolsuzluktan yargılanmasının "devlet güvenliğine zarar veren ve durdurulması gereken bir saçmalık" olduğunu iddia etti.

YOLSUZLUKTAN YARGILANIYOR

İsrail Başbakanı Netanyahu, "1000", "2000" ve "4000" dosya adıyla bilinen 3 ayrı yolsuzluk dosyası kapsamında "rüşvet, dolandırıcılık ve görevi kötüye kullanma" suçlamasıyla yargılanıyor.

ABD Başkanı Donald Trump, yolsuzlukla yargılanan Netanyahu'yu affetmesi için Kasım 2025'te İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'a mektup göndermişti.

Netanyahu, daha önce af talep etmeyeceğini söylemesine rağmen yaklaşık 6 yıldır yargılandığı yolsuzluk davalarından affı için Herzog'dan Kasım 2025 sonunda talepte bulunmuştu.

İran'ın ABD gemilerine ateş açtığını söyleyen bir basın mensubunun, İran'ın ateşkesi ihlal etmesi için ne olması gerektiğine ilişkin sorusuna yanıt veren Trump şu ifadeleri kullandı:

Bunu öğreneceksiniz, size bildireceğim. Ne yapmaları gerektiğini biliyorlar ve ne yapmamaları gerektiğini de biliyorlar.

ABD Başkanı ayrıca, "İran'ın hiçbir şansı yok. Hiç olmadı. Bunu biliyorlar. Onlarla konuştuğumda bunu bana söylüyorlar." dedi.

Trump, hemen her açıklamasında olduğu gibi İran'ın nükleer silaha sahip olmasına izin vermeyeceklerini de belirtti.

[related-posts id="91898" color="bg-danger"][/related-posts]

"OYUN OYNUYORLAR"

ABD Başkanı, "İran anlaşma yapmak istiyor. İran hakkında hoşuma gitmeyen şey, benimle büyük bir saygıyla konuşup sonra televizyona çıkarak "Başkanla konuşmadık." demeleri. Oyun oynuyorlar." ifadelerini kullandı.

İran'ın akıllıca hareket etmesi gerektiğini belirten Trump, "Çünkü oraya girip insanları öldürmek istemiyoruz. Ben istemiyorum." dedi.

Trump ayrıca, İran'ın beyaz bayrak sallayarak teslim olması gerektiğini söyledi.

Hazine ve Maliye Bakanı Şimşek'in açıklamalarından öne çıkan başlıklar:

Bu büyük bir şok, bir arz şoku. Yani enerji boyutuyla bakarsanız Hürmüz Boğazı'ndan geçiş anlamında dünya sıvılaştırılmış, LNG dediğimiz doğalgaz ve petrolün beşte biri; nafta gibi, üre gibi, gübre gibi buna benzer birtakım ürünler, yani jet yakıtı gibi ürünlerin de üçte biri civarında o bölgeden, Hürmüz Boğazı'ndan geçerek dünyaya arz ediliyor.

Dolayısıyla bu aslında 1970'lerden beri -yani biliyorsunuz 73 savaşı vardı, 78'deki bir arz şoku vardı, sonra 90'lı yılların başında birinci Körfez Savaşı var, 2000'li yılların başında ikinci Körfez Savaşı var, Rusya-Ukrayna savaşı var- bütün bunlarla karşılaştırdığınız zaman bu şok çok büyük bir şok. Hatta bütün bu bahsettiğim, zikrettiğim şokların tamamından daha büyük bir şok. Dolayısıyla o anlamda bakarsanız büyük bir şok ve küresel ekonomiye etkisi de tabii ciddi boyutlarda olacak.

KÜRESEL EMTİA FİYATLARINDA CİDDİ ARTIŞ

Etki kanallarına bakacak olursak tabii birinci kanal enflasyon kanalı. Neden? Çünkü küresel emtia fiyatlarında bir ciddi artış var; özellikle enerji fiyatlarında ama sadece enerji değil. Yani petrolden, doğalgazdan üretilen birçok ürünün -gübre gibi, helyum gibi- fiyatlarında dramatik artışlar var. Fiyatlara bakarsanız Brent petrolü savaş öncesine göre %57 yukarıda, doğalgaz fiyatları Avrupa'da %44 yukarıda. Ama bazı ürünlere bakarsanız, örneğin üre gübresi %120'nin üzerinde artmış durumda veya jet yakıtına bakarsanız %130'un üzerinde bir artış var.

HAVAYOLLARI UÇUŞLARI KISTI

Birçok havayolu, birçok ülkede ciddi bir şekilde uçuşlarda kesintiye gitmeye başladı. Şimdi dolayısıyla birinci etki kanalı enflasyon. Yani küresel enflasyon yükselecek. Tabii ülkemizde de maalesef birtakım etkiler söz konusu. Birinci konu bu. Tabii enflasyon beklentilerindeki bozulma, enflasyondaki yükselmeyle birlikte dikkat ederseniz finansal koşullarda da sıkılaşma var. Amerika Birleşik Devletleri'ne bakarsanız 10 yıl vadeli, 30 yıl vadeli tahvillerin faizlerinde ciddi artış var; İngiltere'de de artış var, Avrupa Birliği'nde de artış var. Dolayısıyla bütün bunlar aslında orta-uzun vadeli finansal koşullarda da bir sıkılaşmaya işaret ediyor. Kısa vadeli faiz indirimleri büyük ihtimalle duracak.

TİCARET OLUMSUZ ETKİLENİYOR

Küresel ekonomiye etkisi bir diğer boyutu ticaret kanalı. Çünkü tedarik zincirlerindeki bu kırılmalar, enerji arz güvenliğindeki bu sıkıntılar bazı bölgelerde ciddi bir sıkıntıya dönüşmüş durumda. Bu tabii ticareti de olumsuz etkiliyor. Nihai olarak tabii küresel bir resesyon riski var mı? Burada tabii IMF’nin biz en son Washington’a gittiğimizde Nisan toplantıları için, bahar toplantıları için bize üç tane senaryo sunulmuştu. Birinci senaryo referans senaryo, yani baz senaryo. Baz senaryoda o gün için petrol fiyatlarının 82 dolar olacağı varsayımı vardı. Çok anlamlı bir senaryo olmaktan çıktı. Aşağı yönlü dedikleri bir senaryo vardı, orada 100 dolarlık bir öngörü var; şu anda ona daha yakınız, yılın ortalamasından bahsediyoruz. Bir de daha kötü senaryo var, yani en kötü senaryo 110 dolarlık.

BOĞAZIN KAPALI KALMASI ANA SORUN

Tabii burada büyüme eğer 110 dolarlık bir ortalamada durursa petrol fiyatları, %2 veya altına inebiliyor. 100 dolarda olursa %2,5 civarına düşüyor. Baz senaryoda %3 civarı bir büyümeden bahsediliyordu. Dolayısıyla küresel büyümenin ciddi bir şekilde bugün itibariyle olumsuz etkilenme potansiyeli var. Enflasyonun tekrar %5-6 aralığına -dünya ortalama enflasyonundan bahsediyorum- yükselme riski oldukça yüksek. Finansal koşullarda bir sıkılaşma var. Özetle, geçmişe baktığınız zaman buna benzer durumlarda, yani petrol fiyatlarının %50 ve daha yüksek seyrettiği uzun süreli dönemlerde genelde küresel resesyon olmuş. Şimdi burada sıkıntı aslında savaş durmuş gibi fakat o boğazın kapalı kalması ana sorun.

Savaş beklenenden uzun sürdü. Bugünkü tıkanıklık savaş benzeri bir etki yaratıyor. Yani fiili çatışmaların durmuş olması bir şey ifade etmiyor çünkü boğaz hala kapalı. Onun kapalı olması, uzun sürmüş olması, yayılımı ve tabii bölgede bazı enerji üretim veya petrokimya üretim tesislerinde de bir miktar zarar var.

TARİHİN EN BÜYÜK ENERJİ ŞOKU YAŞANIYOR TÜRKİYE BUNA HAZIRLIKLI

Birincisi enerji tedariği, yani enerji arz güvenliği boyutuyla şu an itibariyle bir sorunumuz yok. Neden? Çünkü Cumhurbaşkanımızın liderliğinde son 20-25 yılda Türkiye enerji tedariğini çeşitlendirdi. Yani petrol, doğalgaz, özellikle birçok alanda yapılan yatırımlar; boru hatlarından bahsediyoruz, yeni ilave LNG kapasitesinden ve depolama kapasitesinden bahsediyoruz, ciddi bir çeşitlendirmeye gidildi. Dolayısıyla bizim Hürmüz Boğazı’na olan bağımlılığımız çok düşük derecede. O bizi etkilemiyor. Yani en önemli konu enerji arz güvenliği ve tedarik anlamında şu anda Türkiye’de bir sorun yok. Jet yakıtında sorun yok, doğalgazda sorun yok, petrolde sorun yok.

Bu birinci husus. Neden? Çünkü olmayan bir şey en pahalı şeydir. Yani en kötü senaryo odur. Şimdi ikinci olarak tabii petrol fiyatlarındaki artış bizim takdir edersiniz ki dış dengede ilave açığa sebep olacak, enflasyonist etkisi var. Bütün bunlar bir gerçek. Yani bir realite. Biz ayrı bir gezegende değiliz. Dünyada çok büyük bir arz şoku var ve bu Türkiye'yi etkileyecek.

Eşel mobilde biz bir adım attık. Cumhurbaşkanımızın yine liderliğinde bütçe imkanlarımız elverdiği için biz dedik ki bu petrol fiyatlarındaki artışın pompa fiyatlarına yansımasını %75 oranında bütçe olarak biz karşılayalım. Yani bizim biliyorsunuz akaryakıt ürünlerinde maktu ÖTV'miz var. Yani fiyatın içinde bir miktar özel tüketim vergisi var. O özel tüketim vergisinden feragat edip Eşel Mobil sistemi üzerinden aslında vatandaşa bu şokun yansımasını sınırladık.

Ben size müsaade ederseniz en son rakamları söyleyeyim. Eşel mobil olmasaydı bugün mazot 89,4 lira olurdu burada. Yani yaklaşık 90 lira olacaktı. Halbuki şu anda eşel mobil sayesinde fiyat 72,7 lira, yani 73 lira diyelim. Yani yuvarlıyorum, yani 90 lira olacak olan 1 litre mazot bugünkü küresel fiyatlarda aslında 73 liranın altında bir fiyatla şu anda milletimize arz ediliyor. Benzer şekilde benzinde de benzin fiyatı yani eşel mobil olmasaydı yaklaşık 79 lira olacaktı, şu anda 64,6, 65 lira diyelim. Dolayısıyla dikkat ederseniz yani şokun önemli bir kısmını biz vatandaşlarımıza, Türkiye'de faaliyet gösteren şirketlerimize, sanayicimize, yani esnafımıza yansıtmadık. Bu tabii önemli bir fedakarlık içeriyor.

ENFLASYONDAKİ ARTIŞI SINIRLAMIŞ OLDUK

Niye böyle bir adım attık? Bütçede bu kadar ciddi etkisi olabilecek önemli bir adım, o rakamları da paylaşacağım. Şimdi öncelikle şunu söyleyeyim: Biz vatandaşımızın alım gücünü önemli ölçüde korumayı hedefledik. Evet, büyük bir küresel şok var ama bütçede alanımız vardı. Biz bu şokun etkisini sınırlamak istedik, bir. İkincisi de tabii ki enflasyonda geçici bir yükselişle karşı karşıyayız ama eşel mobil sistemini devreye almasaydık enflasyondaki artış çok daha dramatik olacaktı. Yani şu andaki yansıma üçte bir oranında bile değil, Merkez Bankası'nın yaptığı bir çalışma var. Dolayısıyla enflasyondaki artışı da sınırlamış olduk.

Alternatif bir senaryoda az önce söylediğim gibi yani biz eşel mobili devreye almasaydık, küresel ham petrol fiyatlarındaki artışı biz olduğu gibi pompa fiyatlarına yansıtsaydık enflasyon çok daha yüksek seviyelere çıkmış olurdu. İş dünyamızın rekabet gücünü önemsiyoruz. Çünkü sonuçta biliyorsunuz mazot tarımda, ulaştırmada önemli bir girdi. Biz eşel mobille aslında çiftçimizi desteklemiş olduk. Eşel mobille biz esnafımızı, sanayimizi, ihracatımızı desteklemiş olduk.

Yani esas itibarıyla biz vatandaşımızın alım gücünü, ülkemizin rekabet gücünü önemli ölçüde korumak için bu fedakarlığı yaptık. Nasıl bir fedakarlık? İlk 2 ayda bize maliyeti -yani gelir kaybı söyleyeyim- yapılmasaydı ki senaryoya oranla yaklaşık 90 milyar lira. Yani ciddi bir rakam; 2 milyar dolar. Yılın tamamında benzer durum devam ederse etki yaklaşık 600 milyar lira civarında bir şey olacak. Yani bugünkü fiyatlarla 13-14 milyar dolarlık bir rakamdan bahsediyorsunuz. Bunun bir de finansman maliyeti var.

Uzun bir süredir bütçede disiplini tesis etmeseydik, kamuda tasarruf yapmasaydık, gelirlerimizi arttırma çabasına girmeseydik, harcamaları kontrol altına almasaydık, bütçe açığını geçen sene düşüremeseydik bunu yapma imkanımız olmayacaktı. Dolayısıyla bütçede ciddi bir disiplini, iyi bir performansı yakaladığımız için de eşel mobil sistemini devreye aldık ve bunun sayesinde de şokun etkisini sınırlamış olduk.

TÜRKİYE BÖLGENİN İSTİKRAR ADASI

Cumhurbaşkanımızın ifadesiyle Türkiye bölgenin istikrar adası. Yani bölgemizde savaşlar var, çatışmalar var, gerginlikler var ama Cumhurbaşkanımız ülkemizi bunların dışında tuttu. Bu önemli. Biz tam aksine bölgede bu çatışmaların, bu savaşların -bir süredir devam eden, yani sadece İran-İsrail-Amerika savaşı değil, kuzeydeki, güneydeki diğer çatışmalardan da bahsediyorum- ülkemizi bu çatışmaların dışında tutmakla kalmadık, aynı zamanda bölgede barışın, istikrarın, güvenin yeniden tesisi için çalışıyoruz. Yani bir anlamda çok güçlü bir arabuluculuk rolümüz var. Bu, Türkiye'ye olan güveni, Türkiye'ye olan teveccühü artırıyor. Bu birinci konu.

İkinci konu tabii savaş, çatışma, gerginlik deyince aslında ülkelerin savunma sanayileri ön plana çıkıyor. Türkiye'nin burada çok güçlü bir savunma sanayisi var biliyorsunuz. Şu anda İstanbul'da biliyorsunuz bir fuar var ve hakikaten Türkiye, Cumhurbaşkanımızın liderliğinde büyük bir sıçramayı yakaladı savunma sanayinde. Bu bir taraftan ülkemizin çatışmalardan uzak durmasını sağlayan bir caydırıcılık gücü sunuyor ama bir taraftan da önemli bir ihracat kalemi. Bir taraftan da sanayide yüksek katma değerli dönüşümün motoru. Yani dolayısıyla bunu küçümsememek lazım.

Üçüncü olarak da biz savunma sanayi dışında da aslında imalat sanayinde, hizmetlerde uzun bir süredir önemli bir üsüz, önemli bir güç merkeziyiz. Şimdi bu hususları, yani bu avantajları daha da güçlendirmek istiyoruz. Burada dört tane amacımız var; yani niye böyle bir paketi Cumhurbaşkanımız şimdi açıkladı? Aslında biz uzun bir süredir bunun üzerinde çalışıyorduk. Yani bunun savaşla gerçekten ilgisi yoktu. Şimdi genelde savaştan hemen sonra bu konuşulduğu için sanki bir fırsatçılık yapılıyor... Öyle bir şey yok. Biz aslında geçen seneden beri bazı hususları çalışıyorduk, biraz da zamanlama meselesi oldu.

İhracatın ve doğrudan yatırımların, yani küresel yatırımların teşviki açısından zaten bir süredir çalışıyorduk "ne yapılabilir". Bu birinci husus. Mesela kurumlar vergisindeki indirim; ihracatın, imalat sanayinin güçlendirilmesi ve teşvikiyle ilişkili. Doğrudan yatırımların Türkiye'ye cezbedilmesiyle ilişkili. Ama bazı adımlar da küresel yeteneklerin, girişimcilerin, küresel startup'ların, yani teknoloji şirketlerinin Türkiye'ye çekilmesiyle ilgili. Mesela çok uluslu şirketler var, birçok ülkede faaliyet gösteriyorlar; bunların merkezinin Türkiye'ye cezbedilmesi aslında uzun süredir üzerinde düşündüğümüz, çalıştığımız bir konu.

Bir diğer konu da tabii bu şokun etkisiyle takdir edersiniz ki ülkemizin cari açığı artacak. Cari açık aslında Türkiye'nin önemli bir sorunu; enflasyon gibi önemli bir sorunu. Şimdi bir taraftan katma değer zincirinde yukarı çıkarak, bir taraftan enerjide dışa bağımlılığı azaltarak cari açığı azaltmaya çalışıyoruz ama bir taraftan da finansmanın kalitesini artırmamız lazım. Finansmanın kalitesini artırmak demek; aslında borç yaratmayan, doğrudan Türkiye'ye sermaye cezbetmekten geçiyor. Bu da diğer bir sebep. Bir de diğer önemli bir konu İstanbul Finans Merkezi. Biliyorsunuz 2009 yılından beri Cumhurbaşkanımızın önemsediği bir proje. Sadece fiziki mekan olarak değil -yanlış anlaşılmasın, fiziki mekan var ama kastettiğimiz düzenlemeleriyle, insan kaynaklarıyla, bütün ekosistemiyle önemli bir küresel finansal merkez haline getirilmesi- o konumu güçlendiriyoruz.

Şimdi tam olarak "ne yapıyoruz" diye sordunuz. Bir sürü başlık var, müsaade ederseniz teker teker anlatmaya çalışayım. Gerçi bugün grubumuz, yani parti grubumuz tasarıyı Plan Bütçe Komisyonu'na sundu, yani Meclis'e sundu.

Yüce Meclisimizin takdirinde olan bir konu. Tabii biz gönül ister ki bir an önce yasalaşsın ve bir an önce Türkiye sermaye, yetenek, girişim, yani doğrudan yatırım cezbetsin. Şimdi birkaç husus var altını çizmek istediğimiz. Bir tanesi transit ticaret. Transit ticaret ne demek, basit bir şekilde: Singapur, Hollanda, Hong Kong gibi ülkeler önemli transit ticaret merkezleri. Buralarda refah düzeyi çok yüksek ve kendi ürettiklerinden çok daha fazla ticaret yapıyorlar. Peki nasıl oluyor? Türkiye'de bir şirket olduğunu düşünün, İstanbul Finans Merkezi'nde; başka bir ülkeden başka bir ürünü alıp Türkiye'ye getirmeden başka bir ülkeye satmak... Biz buna transit ticaret diyoruz. Transit ticaret teşviki yeni değil fakat bunu dramatik bir şekilde güçlendiriyoruz. Diyoruz ki: Eğer bir firma transit ticaret yapmak üzere İstanbul Finans Merkezi'nde faaliyet gösterirse %100 kurumlar vergisinden istisna olacak. Yok eğer İstanbul Finans Merkezi dışında ülkemizin herhangi bir köşesinde transit ticaretle iştigal edecekse, o zaman da kurumlar vergisi istisnasını %95 yapıyoruz. Gördüğünüz gibi oldukça dramatik, radikal bir adım atmış oluyoruz.

Hedef koymak için çok erken. Önce müsaade ederseniz bu yasal düzenleme geçsin. Sonra biz onun ikincil düzenlemelerini yapacağız. Hemen etki yaratacak bir husus değil, bunu bir kere kabullenelim, gerçekçi olalım. Ama orta-uzun vadede bence Türkiye'yi önemli bir ticaret merkezi yapar. Bunu önemsiyoruz.

Şimdi tabii ki ihracatın ve imalat sanayinin teşviğine ilişkin bir adım var. Plan Bütçe Komisyonu'na gönderdiğimiz, grubumuzun sunduğu bir teklif. Nihai şekli nasıl olur bilmiyorum ama gönderildiği haliyle biz diyoruz ki: Türkiye'de standart kurumlar vergisi oranı %25. Finans sektörü için %30 biliyorsunuz. Biz diyoruz ki bunu imalatçı-ihracatçılar için %9'a indirelim, diğer ihracatçılar için %14'e. Dolayısıyla eğer bu şekilde geçerse bu çok dramatik bir husus olacak. Neden? Şöyle Türkiye zaten çok önemli bir ekonomi; altyapısı çok iyi, insan kaynağı güçlü, enerjide arz güvenliğinde sıkıntı yok, iç pazar oldukça büyük, imalat sanayinde büyük bir deneyime, birikime ve kültüre sahip. Böyle bir durumda bizim amacımız ihracata dayalı imalat sanayi yatırımlarını çekmek; içeriden ve dünyadan. Böylece Türkiye'nin yatırımlarını artırmak, dış ticaret açığını azaltmak… Amaç burada uluslararası doğrudan yatırımlar için bir cazibe merkezi olmak, ihracatı ve imalat sanayini desteklemek. İmalat sanayi bizim için çok değerli. Küresel rekabet koşullarının getirdiği sıkıntılar var farkındayız fakat imalat sanayi bizim için çok kritik. Sadece hizmetlere dayalı bir ekonomi olmak için çok erken. Onun için biz imalat sanayini güçlü bir şekilde desteklemek için bu adımı atmayı planlıyoruz.

Yani şöyle; stratejik ürün dediğiniz hususlara ilişkin, yani sanayi politikası bağlamında bizim iki tane önemli programımız var biliyorsunuz. HIT-30, orada biliyorsunuz yüksek teknoloji 30 ürünün 2030’a kadar 30 milyar dolarlık bir paketle desteklenmesini içeriyor. Bir diğeri YTAK dediğimiz bir program. Bu programda da biliyorsunuz 284 tane orta yüksek ve yüksek teknoloji ürün belirledik. O ürünlerin Türkiye’de üretilmesini sağlamaya yönelik; 2 yıl ödemesiz, 10 yıl vadeli, Türk lirası cinsinden oldukça cazip kredi imkânları sunuyoruz. Yani diğer teşvikler zaten var.

Şimdi bir diğer husus, müsaade ederseniz; transit ticaretten bahsettik, imalat sanayi ve ihracatın desteklenmesinden bahsettik. Şimdi nitelikli hizmet merkezlerinin Türkiye’ye gelmesini teşvik etmek, ne demek? Şöyle; çok uluslu şirketler var ve bunların bir kısmı küresel de nitelikli hizmetler sunuyor. Örneğin; Google, Microsoft gibi, Apple gibi… Yani bir sürü küresel veya bu şey olabilir; biyoteknoloji firmaları, ilaç firmaları olabilir. Aklınıza gelen herhangi bir alan. Şimdi biz diyoruz ki; bunlar dünyanın birçok ülkesinde faaliyet gösteren şirketler. Bu hizmetlere ilişkin faaliyet merkezini Türkiye’ye taşısınlar diyoruz. Yani Orta Asya, Orta Doğu, Kuzey Afrika, Balkanlar’ı Türkiye’den yönetsinler diyoruz. Çünkü Türkiye zaten çok önemli bir sanayi ve hizmetler üssü. Burada ne yapıyoruz? Diyoruz ki, eğer siz hizmet merkezini Türkiye’ye taşırsanız, 20 yıl boyunca -bakın bu çok net yani, çok ciddi bir şey- eğer siz gelirlerinizin %80’ini yurt dışından elde ediyorsanız biz size kurumlar vergisini sıfırlıyoruz İstanbul Finans Merkezi'nde. İstanbul Finans Merkezi dışında ise vergiyi %95 oranında indiriyoruz. Yani İstanbul Finans Merkezi'nde 20 yıl boyunca %100 vergi muafiyeti, finans merkezi dışında ise %95 vergi muafiyeti.

Burada nitelikli istihdam söz konusu ve Türkiye’nin üs olarak, hizmet üssüne dönüşmesi. Bir şey daha yapıyoruz; burada tabii bir sürü çalışan olacak. Bunlar gerçekten çok nitelikli çalışanlar olacak, Türkiye’den ve dışarıdan. Diyoruz ki; bu çalışanlar için de İFM’de olup olmamasına bağlı olarak 4 ila 6 asgari ücrete kadar gelir vergisi istisnası da sunuyoruz. Yani dolayısıyla hem gelir vergisi kısmi istisna hem de kurumlar vergisi istisnası. Bu da tekrar söylüyorum; Türkiye’nin küresel hizmet arzında çok önemli bir üs olmasını sağlayacak. Yani burada her türlü hizmetten bahsediyoruz.

Bu yeni bir şey değil. Yani son 1 ayda, son 2 ayda bölgede bir çatışma çıktı diye çalıştığımız bir konu değil. Bu uzun bir süredir üzerinde çalıştığımız bir konu. Yani birçok tabii ki hem Cumhurbaşkanlığımızın Yatırım Ofisi'ndeki arkadaşlar hem diğer bakan arkadaşlarımız hem bizler, bir süredir bu konularda çalışıyoruz, istişarelerde de bulunduk.

Çok ciddi bir ilgi olacak. Mesela bu çok hızlı sonuç alır. Bakın burada çok daha hızlı sonuç alacağız.

Şimdi dördüncü ana başlıklardan bir tanesi; tabii bu kadar çok yetenek, girişimci, yatırım Türkiye’ye çekilecekse burada süreçlerin basitleştirilmesi, sadeleştirilmesi önemli. Onun için Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi’ni bir yatırımcılar için “tek durak ofisi”ne dönüştürüyoruz. Yani şöyle söyleyeyim ben size: Şirketin kurulmasından çalışma ve ikamet izinlerinden, vergi, sosyal güvenlik gibi konulardan, arazi tahsisinden teşviklere kadar aşağı yukarı birçok konuda bu tek durak hizmet verecek.

Şimdi bir diğer başlığımız; yurt dışından sermayenin gelmesini teşvik edeceğiz. Şimdi yatırım ayrı, sermaye ayrı. Şimdi dünyada milyonerler trafiği var. Yani vergi avantajlarına göre bazı ülkelerden milyonerler kendi ikametlerini başka ülkelere taşıyabiliyorlar. Son yıllarda birçok ülke bu konuda adım attı. Şimdi biz bu trafiğin bir kısmını Türkiye’ye çekebilir miyiz? Çünkü Türkiye çok güzel bir ülke, yaşanabilir bir ülke. Biz burada vergi teşvikleriyle bu sermayeyi cezbedip Türkiye’nin bankacılık sektörünü büyütebilir miyiz? Finansal sektörünü derinleştirebilir miyiz? Uzun vadeli borç yaratmayan, borç olmayan sermayeyi Türkiye’de tutabilir miyiz? Amaç o.

Burada da yeni bir statü getiriyoruz ve bu anlamda gelecek sermayeyi, getirecek şahıslara, kişilere biz 20 yıl boyunca yurt dışından elde ettikleri gelirleri, Türkiye’ye getirdikleri gelirler üzerinden biz bir vergi istisnası sunuyoruz. Türkiye’de çalışıp Türkiye’de bir şey kazanırsa vergilendireceğiz ama yurt dışından kazandığını Türkiye’ye getirdiğinde vergilendirilmeyecek. Dolayısıyla bu da tekrar söyleyeyim, bizim bankacılık sektörünün kredi olarak verilebilecek uzun vadeli kaynakların artırılmasına yönelik çok ciddi bir adım. Buradan da biz kısa vadede önemli bir sonuç olabileceğini düşünüyoruz.

Şimdi varlık barışını sordunuz. Varlık barışı tabii geçmişte de yapıldı. Yurt içi ve yurt dışı varlıkların ekonomiye kazandırılmasını amaçlıyor. Biliyorsunuz, yurt dışındaki kaynaklar yani yurt dışında bizim vatandaşların kazançları çifte vergilendirme anlaşmaları çerçevesinde vergilendiriliyor. Çok az sayıda da olsa vergi olmayan yerler var yani offshore gibi. Şimdi oralarda bir birikim varsa onun Türkiye’ye getirilmesi konusunda bir düzenleme. Düzenleme tabii yüce meclisimizin takdirinde, nasıl son şeklini verirler ama bu düzenlemenin geçmişteki düzenlemelerden bir farkı olacak. Biz kaynağın Türkiye’ye getirilmesini veya beyanını yeterli bulmayacağız. O kaynağın vergi muafiyetinden yararlanabilmesi için veya daha düşük vergilendirmeden yararlanabilmesi için mutlaka sistemde bir süre tutulmasını isteyeceğiz.

Çünkü yani diyelim ki siz yurt içinde veya yurt dışında bir varlığınız var, beyan ettiniz ama sisteme sokmadınız, sistemde tutmadınız. Bunun ekonomiye, bunun kredi üzerinden projelere, yatırımlara, yani finans sektörü, sermaye piyasalarının gelişimine fazla bir katkısı yok. Yani ekonomiye katkısız. Biz bu defa diyoruz ki; normal şartlar altında biz %5’lik bir vergi koyduk. Bizim zaten çifte vergilendirme anlaşmalarımız ülkeden ülkeye değişmekle birlikte 0 ile 10 arasında değişiyor. Şimdi %5’lik bir vergi, bunu 10’a çıkartmaya, 0’a indirmeye Cumhurbaşkanımız yetkili olacak. Biz şunu diyeceğiz: Bu parayı bankada işte belli sürelerde tuttuğunuz sürelere bağlı olarak veya hazine kâğıtlarında yani hazine tahvilleri diyelim, hazine tahvillerinde tuttuğunuz süreye göre vergi oranlarını farklılaştıracağız. Vergi alacağız ama bu vergi oranlarındaki farklılaştırmayı ne kadar vade yani ne kadar süre ve hangi enstrümanda tutulacağına bağlı olarak farklılaştıracağız. Dolayısıyla varlık barışı dediğiniz husus da bu.

Son bir şey söyleyeyim, pakette bir iki husus daha var. Onlardan bir tanesi şu; yani finans merkezinin güçlendirilmesini bir kenara bırakıyorum, orada muafiyetler var, sürelerin uzatılması falan. Biz bu zor dönemde yani iyi niyetli olup vergisini aslında ödeme konusunda iradeye sahip ama finansal, ekonomik koşulların zorladığı mükelleflerimize taksit sayısını artırmaya yönelik bir yetki istedik yüce meclisimizden. Birincisi o. Şu anda 36 aya kadar vade yapılabiliyor, bunu daha da uzatılabilir mi diye bir yetki maddesi var. İkincisi, bu taksitlendirmede yani vergi borçlarının yapılandırılmasında biliyorsunuz teminat konusu var. Özellikle biz esnafımız, KOBİ’lerimize yönelik olarak yani belli bir seviyeye kadar teminat aramama yetkisi almak istiyoruz. Yani şu anda biliyorsunuz yani çok düşük bir miktar, 250 bin liraya kadar teminat konusunda esneklik sağlayabiliyoruz, onun ötesinde mutlaka teminat istiyoruz. Şimdi biz bu eşik değeri yukarılara çekmek için grubumuz bir teklifte bulundu.

YATIRIMCIYA 20 YIL VERGİ MUAFİYETİ, BORÇLARA 72 AY VADE

Orada yetki alınıyor, kullanacağız. Ben şunu söyleyebilirim: Bizden bir yapılandırma talebi vardı piyasadan. Yani esnaftan, efendim KOBİ’lerimizden, toplumun birçok kesiminden bu yönde bir talep vardı. Hazine ve Maliye Bakanlığı bünyesindeki Gelir İdaresi olarak oturup bu düzenleme, bu yetkileri aldıktan sonra bir çerçeve çizeceğiz. Ama çerçeve şu olacak: Daha uzun vadeli taksitlendirme, maksimum 72 aya kadar eğer kabul görürse -şu anda 36 aya kadar yetki var- teminat konusunda yine özellikle küçüklere ve orta yani KOBİ düzeyine kadar teminat konusunda esneklik sağlamayı düşünüyoruz. Faiz konusunda da zaten şu anda bakanlığın yetkisi var. O gün geldiğinde de hiçbir koşulda enflasyonun altında olmama şartıyla bir dediğim gibi taksitlendirme, yapılandırma kolaylığı sağlamayı düşünüyoruz. Ama tekrar söyleyeyim, altını çizmek istiyorum: Hiçbir şekilde “af” niteliğinde olmayacak.

Kara yolunda, Topkapı ile Avcılar arasında Edirne istikametinde, Zeytinburnu'ndan Haliç Köprüsü'ne kadar olan kesimde ise Ankara yönünde araçlar güçlükle ilerliyor.

Beylikdüzü-Büyükçekmece arasında da Edirne istikametinde yoğunluk gözleniyor.

TEM Otoyolu'nda Hasdal ve Seyrantepe ile Fatih Sultan Mehmet Köprüsü arasındaki kesimde yoğunluk görülürken, Mahmutbey gişeler mevkisinde her iki yönde trafik ağır seyrediyor.

Esenler TEM Otoyolu ve O-3 Bağcılar mevkilerinden Mahmutbey yönüne katılımlarda da trafik yavaş ilerliyor.

Büyükdere Caddesi'nde Sarıyer yönü ile Levent TEM bağlantı yolları arasında yoğunluk yaşanırken, Karaköy-Beşiktaş sahil yolu ve Barbaros Bulvarı'nda trafiğin ağır ilerlediği gözlendi.

Anadolu Yakası'nda D-100 kara yolunda Maltepe ile Kozyatağı arasında trafik yoğun seyrederken, ters istikamette Acıbadem ile Maltepe arasında da araçlar yavaş ilerliyor.

15 Temmuz Şehitler Köprüsü yönünde trafik yoğunluğu Altunizade mevkisinden başlıyor.

TEM Otoyolu'nda Çamlıca gişeleri ile Samandıra gişeleri ayrımına kadar yoğunluk etkili oluyor.

Fatih Sultan Mehmet Köprüsü'nden Anadolu Yakası'na geçişte başlayan trafik yoğunluğu Ataşehir'e kadar sürüyor.

Toplu taşıma duraklarında da yolcular yoğunluk oluştururken, özellikle metro ve metrobüs bağlantı noktalarında vatandaşlar araçlara binmekte zorlanıyor.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi CepTrafik Haritası'na göre trafik yoğunluğu Anadolu Yakası'nda yüzde 83, Avrupa Yakası'nda yüzde 78 ve kent genelinde ise yüzde 80 olarak ölçüldü.

Bölgede olası risk taşıyan noktalarda, İl Özel İdaresi ve Devlet Su İşleri ekipleri hazır bulunduruldu.

Dokuzdeğirmen Köyü Muhtarı Hüseyin Tunçel, AA muhabirine, bölgenin 4 gündür ciddi yağış aldığını söyledi.

Önceki yıllarda bu miktarda yağışların sel ve yıkımlara sebebiyet verdiğini dile getiren Tunçel, son çalışmalar sayesinde böyle sorunların yaşanmadığını ifade etti.

Tunçel, çalışmalar için Düzce Valiliği ile Devlet Su İşleri ekiplerine teşekkür ederek, sel ve taşkınlara ilişkin ciddi önlemler alındığını kaydetti.

FOTOĞRAFLAR: AA

Günün en çok konuşulan konularından olurken kullancılardan gelen yorumlarda, "E Cem Yılmaz işte bu zaten", "Tıpatıp Cem Yılmaz'ın kendisi bu", "Cem Yılmaz bu nerde görsem tanırım" ifadeleri kullanıldı.

Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen kabulde, Filipinler Büyükelçisi Jamie Ramon Torre Ascalon JR, Kenya Büyükelçisi Anthony Mwaniki Muchiri, Kolombiya Büyükelçisi Yenniffer Edilma Parra Moscoso, Peru Büyükelçisi Luz Betty Caballero Morales ve Rusya Büyükelçisi Sergey Vasilievich Vershinin, Cumhurbaşkanı Erdoğan'a güven mektuplarını verdi.

F1 HEYECANI YENİDEN İSTANBUL YOLUNDA

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın katılımıyla saat 15.00'te başlayan lansman, Formula 1'in Türkiye'ye uzun vadeli dönüşünün resmi duyurusu niteliğini taşıyor.

Toplantıda, 2024 yılı içerisinde gerçekleştirilen İstanbul Park ihale süreci ve bu kapsamda taahhüt edilen "2026 yılında F1'i yeniden İstanbul'a getirme" hedefiyle ilgili atılan somut adımlar ele alınacak.

F1 CEO'SU DA KATILACAK

Programa, Formula 1 Üst Yöneticisi (CEO) Stefano Domenicali'nin de katılarak organizasyonun uluslararası boyutuna ve Türkiye ile yapılan stratejik iş birliğine dair açıklamalarda bulunması bekleniyor.

EKONOMİYE VE TURİZME DEV KATKI

Tanıtım programında, yarışların İstanbul'un marka değerine yapacağı katkıların yanı sıra Türkiye ekonomisi ve turizmi için oluşturacağı milyar dolarlık katma değer üzerinde durulacak.

Özellikle 2026 yılından itibaren başlaması planlanan ve uzun yıllara yayılması hedeflenen yeni anlaşmanın, Türkiye'nin kamu diplomasisi ve spor vizyonundaki yeri vurgulanacak. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın katılacağı etkinlikte ayrıca, İstanbul Park pistinde yapılacak modernizasyon çalışmaları, sosyal tesislerin yenilenmesi ve F1'in küresel sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda hayata geçirilecek "yeşil etkinlik" projeleri hakkında da detaylı bilgi verilmesi öngörülüyor.

Gençlik ve Spor Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen süreç, motor sporları tutkunlarının yanı sıra küresel yatırımcıların da takibinde bulunuyor. Programın ardından Türkiye'nin F1 takvimindeki resmi yerinin ve anlaşma süresinin dünya kamuoyuna ilan edilmesi planlanıyor.

CANLI İZLE

Bebeğinin yanında uyuyan anne, bir süre sonra uyanıp bebeğini kontrol etti. Bebeğinin hareketsiz yattığını fark eden anne, durumu 112 Acil Çağrı Merkezi'ne bildirdi. İhbar üzerine adrese polis ve sağlık ekipleri sevk edildi.

Olay yerine gelen sağlık ekiplerince yapılan kontrolde bebeğin kalbinin durduğu belirlendi. Ekipler, ilk müdahalede bulunduğu minik Emira'yı İnegöl Devlet Hastanesi Acil Servisi'ne kaldırdı.

Nefes borusuna süt kaçtığı tespit edilen talihsiz bebek, doktorların tüm müdahalesine rağmen kurtarılamadı. Minik Emira'nın ölümü ailesini yasa boğarken, hastanenin morguna alınan cenazesi, savcılık incelemesinin ardından kesin ölüm sebebinin belirlenmesi için Adli Tıp Kurumu'na gönderildi. Olayla ilgili soruşturma başlatıldı.

Saldırıya uğrayan sürücü o anları cep telefonu ile kayda aldı. Görüntülerin sosyal medyada paylaşılmasının ardından Trafik Denetleme Şube Müdürlüğünce yapılan sanal devriye çalışmaları sırasında şahıslar tespit edildi.

SÜRÜCÜ VE YOLCUYA 360 BİN LİRA İDARİ TRAFİK PARA CEZASI

Tespit edilen sürücü ve yolcu kısa sürede yakalandı. Şahıslar hakkında, Karayolları Trafik Kanununun ‘trafikte saldırı amacıyla başka bir aracı ısrarla takip etmek veya bu amaçla araçtan inmek' maddesi uyarınca, 360 bin lira idari trafik para cezası kesildi. Öte yandan kavga eden sürücülere ait iki araç, 60 gün süre ile trafikten men edildi. Ayrıca, araç sürücüsü S.T ve yolcu M.D.'nin emniyetteki işlemleri sürüyor.

Olay sonrasında yüzü ve vücudunda çok sayıda kırık oluşan çocuk hastaneye kaldırılarak ameliyata alındı. Gözünü kaybetme riski bulunan Bünyamin B.’nin tedavisi hastanede devam ederken, çene ve elmacık kemiklerinin de kırıldığı, kulağından alınan kıkırdak ile ameliyat edildiği öğrenildi.

Bünyamin B.’nin ağabeyi, "Benim kardeşim, arkadaşına ‘Bana şaka yapma’ dediği için muşta ve demir sopayla dövülerek hastanelik edildi. Kardeşim hastanede, o çocuk ise sokaklarda. Adaletin yerini bulmasını istiyorum" dedi.

PLAKA TANIMA SİSTEMİ'NE (PTS)'YE TAKILDI, EKİPLER HAREKETE GEÇTİ

İhbar üzerine harekete geçen polis ekipleri, çalınan aracı bulmak için geniş çaplı çalışma başlattı. Şüpheli aracın güzergahı kısa sürede tespit edilirken, araç merkez Yıldırım ilçesi Yakın Çevre Yolu girişindeki Plaka Tanıma Sistemi (PTS) kameralarına takıldı. Bunun üzerine ekipler muhtemel kaçış güzergahlarında tedbir aldı.

FİLM SAHNELERİNİ ARATMAYAN KOVALAMACA

Şüpheli, Yıldırım ilçesi Millet Mahallesi ışıklarında polis ekiplerinin takibine girdi. "Dur" ihtarına uymayan sürücü, hızını artırarak kaçmaya başladı. Bunun üzerine polis ile şüpheli arasında yaklaşık 20 kilometre boyunca nefes kesen bir kovalamaca yaşandı. Zaman zaman trafiği tehlikeye düşüren şüpheli, dar sokaklara girerek izini kaybettirmeye çalıştı.

ARACI BIRAKIP KAÇTI

Kovalamaca sırasında polis ekiplerinin önüne atlayan bir aracın olmasını fırsat bilen şüpheli, ani bir manevrayla aracı ara sokağa çekti. Aracı terk eden zanlı, yaya olarak kaçarak izini kaybettirdi. Bölgeye sevk edilen çok sayıda ekip, şüpheliyi yakalamak için geniş çaplı arama çalışması başlattı.

UZMAN EKİPLER DEVREDE

Olayın ardından Asayiş Şube Müdürlüğü'ne bağlı Oto Hırsızlık Büro Amirliği dedektifleri ve polis ekipleri, şüphelinin kimliğinin belirlenmesi ve yakalanması için çalışmalarını sürdürüyor.

Kazada sürücü Fatih T. ile araçta bulunan ve isimleri alınamayan 2 yolcu yaralandı. Olayı gören vatandaşların ihbarı üzerine bölgeye sağlık ve polis ekipleri sevk edildi. Yaralılar, ilk müdahalelerinin ardından ambulanslarla hastaneye kaldırıldı.

Kaza nedeniyle alt geçitte kısa süreli trafik yoğunluğu yaşanırken, polis ekipleri olayla ilgili inceleme başlattı.

Doğan anonsunda: "Vatandaşın huzur ve güvenliği için onur ve gururla çalıştığım meslek hayatıma bugün son verirken, öncelikle şehit ve gazilerimizi rahmet ve minnetle anıyorum. Başta sıralı amirlerimiz olmak üzere görevine devam eden tüm meslektaşlarıma sağlık, huzur ve başarılar diliyorum. Allah’a emanet olun" dedi.

30 yıllık onurlu hizmet süresini noktalayan Doğan’ın emekliliği duygusal anlara sahne oldu. Mesai arkadaşları, Doğan’ı tebrik ederek yeni hayatında başarı dileklerinde bulundu.

Son görevini yapan Doğan'ı Anamur İlçesi Kaymakamı Kemal Duru ise pastayla uğurladı.

Anbean güvenlik kamerasına yansıyan görüntülerde; çocuklar motosiklete binerek bölgeden uzaklaştı. Görüntülerde; çocuklardan birinin belindeki silahı çıkartıp peş peşe ateş ettiği, koyun sürüsünün silah sesinden korkup kaçtığı, vatandaşın silah sesine koşup çocuklara bağırması ve çocukların motosiklete binip kaçtığı anlar kaydedildi.

Çocukların sürekli bölgeye gelip silahla ateş ettiklerini ifade eden Hasan Yapıcı, kolluk kuvvetlerine denetimlerini yapmaları çağrısında bulundu.

ARAÇTAKİ DİĞER KİŞİLER DE DARP ETTİ

Sürücünün saldırısının ardından araçta bulunan diğer kişiler de inerek motosiklet sürücüsünü darp etti. Darp esnasında şüpheliler, motosiklet sürücüsüne küfür ve hakaretler etti. Yaşanan şiddet anları ise motosiklet sürücüsünün kask kamerası tarafından kaydedildi.

GÖRÜNTÜLERLE SUÇ DUYURUSUNDA BULUNDU

Olayın ardından motosiklet sürücüsü F.G., kask kamerası görüntülerini yanına alarak polis merkezine gitti. F.G., kaydettiği görüntülerle birlikte saldırganlar hakkında suç duyurusunda bulundu.

Elindeki bıçakla eşine saldıran gözü dönmüş koca, 4 yaşındaki kızının gözleri önünde Havva Ç.'yi 17 yerinden bıçakladı. Ağır yaralanan genç kadın, yere yığılarak ölü numarası yaptı.

"HAVVA'YI ÖLDÜRDÜM, GİDİN CESEDİNİ ALIN"

Hastanede tamamlanan tedavisinin ardından baba ocağına sığınan Havva Ç., yaşadığı korku dolu anları şu sözlerle anlattı:

"25 Mart'ta kızını görmek maksadıyla bizi parka çağırdı. Parkta her şey normaldi ancak dönüşte, tenha bir sokakta bana bıçakla saldırdı. 17 bıçak darbesiyle yere yığıldım. Akciğerlerim zarar gördü, sağ kolumu kullanamaz hale geldim. Beni öldü zannederek olay yerinde bıraktı. Zaten ailesini arayıp 'Havva'yı öldürdüm, gidin cesedini alın' demiş. 9 yıllık evliliğimiz boyunca birçok şiddet olayı yaşadım. Daha önce de bıçaklandım, kolumu kırdı, burnumu kırdı. Ailemin evini yakmaya çalıştı. Hem benim hem ailemin hem de çocuklarımın can güvenliği yok. Psikolojim bozuldu, geceleri uyuyamıyorum."

"KIZIMIN ÇIĞLIKLARI HALA KULAKLARIMDA"

Saldırgan eşinin daha önce babasının evini yaktığını ve bu suçtan sadece 40 gün cezaevinde kalıp çıktığına dikkat çeken Havva Ç., eşinin planlı hareket ettiğini şöyle dile getirdi:

"Defalarca cezaevine girdi ama hiç değişmedi. Son buluşmamızda beni kandırdı. 'Ben iyiyim' diyordu. Hatta 'İstesem 2 dakika içinde çıkar, seni öldürür yine cezaevine yatarım ama böyle bir planım yok' diyerek bana sahte bir güven verdi. Ancak bunların hepsi bir planmış. Tüm bunları 4 yaşındaki çocuğumun gözleri önünde yaptı. Kızımın 'anne' diye çığlıkları hala kulaklarımda. Çok korkuyorum, geceleri yatamıyorum. Çıkarsa yine bana, çocuklarıma ve aileme zarar verebilir."

9 YILLIK ŞİDDET SARMALI VE ADALET ARAYIŞI

Evliliği boyunca çocukları için her türlü zorluğa katlandığını belirten Havva Ç., eşinin alkol ve madde bağımlılığı olduğunu vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:

"Daha önce de defalarca bıçakladı, kolumu ve burnumu kırdı, başımı yardı. Bunların hepsine çocuklarım için katlandım ama artık katlanacak gücüm kalmadı. Alkol ve madde kullandığında bana daha çok saldırıyordu. 9 yıl boyunca bana adeta kabus hayatı yaşattı. Şimdi tek bir isteğim var; o şahsın en ağır cezayı alması."

Olayın ardından polis tarafından yakalanarak tutuklanan M.Ç. hakkında başlatılan adli süreç devam ediyor.