Küresel piyasaların yakından takip ettiği uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu S&P Global Ratings, tedarik rotalarındaki bozulmanın tek ürüne dayalı ekonomilerde yarattığı hasara ilişkin kritik bir değerlendirme yayınladı. Kurumun analizine göre, bölgesel gerilimlerin Körfez'deki deniz ticaretini fiilen durma noktasına getirmesi, ekonomisi tamamen petrol ihracatına endeksli olan Irak'ta tarihi bir üretim kaybına yol açtı.
GÜNLÜK 3 MİLYON VARİLLİK KAYIP
Lojistik hatların kapanmasıyla birlikte ihracat yapamayan Irak, petrol üretimini dramatik bir şekilde kısmak zorunda kaldı. S&P verilerine göre, ülkenin kriz öncesi günlük 4,2 milyon varil olan petrol üretimi, kısa süre içinde yaklaşık 1,2 milyon varile kadar geriledi. Günlük 3 milyon varili bulan bu devasa kayıp, sadece enerji piyasalarını değil, doğrudan Bağdat yönetiminin finansal sürdürülebilirliğini de tehdit eden bir boyuta ulaştı.
S&P'DEN 90 GÜNLÜK KRİTİK SÜRE
Üretimdeki bu keskin düşüşün kalıcı olabileceği endişesi, kredi derecelendirme kuruluşunu harekete geçirdi. S&P, Irak'ın cari işlemler gelirlerinin yaklaşık 10 ayını karşılayabilecek uluslararası rezervleri bulunmasına rağmen, üretimin durmasının 2026 yılı boyunca mali dengeler üzerinde ağır bir baskı yaratacağını öngörüyor. Bu kapsamda kuruluş, Irak'ın uzun vadeli yabancı ve yerel para cinsinden 'B-' seviyesindeki kredi notlarını negatif izlemeye alırken, bu kararı önümüzdeki 90 gün içinde kesin sonuca bağlayacağını duyurdu.
YÜZDE 90’LIK BAĞIMLILIĞIN BEDELİ
Dünyanın en büyük beşinci kanıtlanmış petrol rezervine sahip olan ve OPEC+ ülkeleri içinde üçüncü büyük ihracatçı konumunda bulunan Irak'ın mevcut tablosu, çeşitlendirilmemiş bir ekonominin kırılganlığını da özetliyor. Petrol, ülkenin Gayrisafi Yurt İçi Hasılası'nın yüzde 60'ını, mal ihracatının yüzde 95'ini ve en çarpıcısı kamu gelirlerinin tam yüzde 90'ını oluşturuyor. Üretimdeki kesintinin uzaması halinde, devletin memur maaşlarından ticari borç yükümlülüklerine kadar temel ödemelerini yapma kapasitesinin ciddi bir testten geçeceği belirtiliyor.