Teklifin özellikle yerel yönetimler, emekliler ve kamu çalışanlarını ilgilendiren maddeleri Meclis'te yoğun tartışmalara neden olması bekleniyor.
EMEKLİ MAAŞINDAN YEREL YÖNETİME KADAR GENİŞ KAPSAMLI DÜZENLEME
AK Parti tarafından TBMM Başkanlığı'na sunulan 30 maddelik torba kanun teklifi, sosyal güvenlikten kamu yönetimine, yerel yönetimlerden dijital güvenliğe kadar birçok alanda önemli değişiklikler öngörüyor. Teklifte en düşük emekli aylığının artırılması, belediyelerin merkezi bütçeden aldığı paylarda kesinti oranlarının yükseltilmesi, Siber Güvenlik Başkanlığı'nın yetkilerinin genişletilmesi ve PTT personel sisteminin yeniden düzenlenmesi dikkat çeken başlıklar arasında yer alıyor.
Muhalefet partilerinin özellikle emekliler, belediyeler ve kamu personeline ilişkin maddelere yönelik kapsamlı itirazlar hazırlığında olduğu belirtiliyor.
EN DÜŞÜK EMEKLİ AYLIĞI 23 BİN 552 LİRAYA ÇIKARILIYOR
Teklif kapsamında halen 20 bin lira olan en düşük emekli aylığının, yılın ilk altı aylık enflasyon verileri doğrultusunda 23 bin 552 liraya yükseltilmesi öngörülüyor.
Hükümet düzenlemeyi emeklilerin gelirlerini artıracak bir adım olarak değerlendirirken, muhalefet ise söz konusu artışın yeni bir refah zammı olmadığını, yalnızca enflasyon farkının maaşlara yansıtılmasından ibaret olduğunu savunuyor. Muhalefet temsilcileri, alım gücündeki kaybın devam ettiğini ve emeklilerin yaşam standartlarını yükseltecek ek düzenlemelerin yapılması gerektiğini dile getiriyor.
BELEDİYELERİN MERKEZİ BÜTÇE PAYLARINDA KESİNTİ ARTIYOR
Torba teklifin en fazla tartışılması beklenen maddelerinden biri ise belediyeleri ilgilendiriyor.
Düzenlemeye göre sokak aydınlatma giderleri için merkezi bütçeden sağlanan destek uygulaması 2030 yılına kadar devam edecek. Ancak bunun karşılığında belediyelerin genel bütçe vergi gelirlerinden yapılacak kesintiler önemli ölçüde artırılacak.
Buna göre;
Büyükşehir belediyeleri ile il özel idareleri için kesinti oranı yüzde 10'dan yüzde 30'a çıkarılacak.
Diğer belediyelerde ise oran yüzde 5'ten yüzde 15'e yükselecek.
Muhalefet, bu düzenlemenin özellikle muhalefet belediyelerinin mali kaynaklarını daraltacağını, yerel hizmetlerin finansmanını zorlaştıracağını ve merkezi idarenin belediyeler üzerindeki mali denetimini güçlendireceğini öne sürüyor.
SİBER GÜVENLİK BAŞKANLIĞI'NIN YETKİ ALANI GENİŞLETİLİYOR
Teklifte dijital güvenlik alanında da önemli değişiklikler yer alıyor.
Siber Güvenlik Başkanlığı'na internet alan adları konusunda strateji belirleme ve düzenleme yetkisi veriliyor. Acil durumlarda Başkanlık, güvenlik ve istihbarat kurumlarının talebi üzerine veya doğrudan harekete geçerek tedbir kararı alabilecek.
Alınan kararların;
erişim sağlayıcıları,
veri merkezleri,
içerik sağlayıcıları
tarafından en geç iki saat içerisinde uygulanması zorunlu olacak.
Ayrıca Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) bünyesindeki siber güvenlik altyapısı, veri merkezleri, teknik sistemler ve ilgili personel de Siber Güvenlik Başkanlığı'na devredilecek.
Düzenleme, siber tehditlere karşı müdahale kapasitesini artırmayı amaçlarken, bazı hukukçular ve muhalefet temsilcileri, yargı kararı olmaksızın uygulanabilecek tedbirlerin ifade özgürlüğü, haberleşme hakkı ve kişisel verilerin korunması açısından yeni tartışmaları beraberinde getirebileceğini dile getiriyor.
PTT'DE YENİ PERSONEL MODELİ
Torba kanun teklifinde PTT personel sistemine ilişkin yeni hükümler de bulunuyor.
İş Kanunu kapsamında çalışanlar dışında kalan personelin bundan sonra "idari hizmet sözleşmesi" ile istihdam edilmesi planlanıyor.
Buna göre;
yeni personel alımları Cumhurbaşkanlığı iznine tabi olacak,
ücret üst sınırı Cumhurbaşkanı tarafından belirlenecek,
mevcut çalışanlara yeni sisteme geçiş imkânı sunulacak,
geçiş yapmak istemeyen personelin ise diğer kamu kurumlarına nakledilmesi öngörülüyor.
Bu düzenleme kamu personel rejimi açısından önemli bir değişiklik olarak değerlendirilirken, eleştiriler ise iş güvencesi ve liyakat ilkeleri üzerinde yoğunlaşıyor.
İMALAT VE TURİZM SEKTÖRÜNE TEŞVİKLER DEVAM EDECEK
Teklifte ekonomik desteklere ilişkin düzenlemeler de yer alıyor.
İmalat sanayine yönelik istihdam teşviklerinin süresi 2028 yılı sonuna kadar uzatılırken, turizm sektöründe faaliyet gösteren işverenlere 2026 yılının Mayıs-Aralık döneminde çalışan başına günlük 116,67 lira prim desteği verilmesi planlanıyor.
Muhalefet ise teşviklerin belirli sektörlerle sınırlı tutulduğunu, küçük esnaf ve farklı sektörlerin benzer desteklerden yararlanamadığını savunuyor.
KÜLTÜR EĞİTİM VE KAMU YÖNETİMİNDE YENİ DÜZENLEMELER
Teklif kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın döner sermaye gelirleri genişletiliyor. Dijital yayın platformlarından elde edilen gelirlerin belirli bir bölümünün sinema sektörünün desteklenmesinde kullanılması öngörülüyor.
Bunun yanı sıra;
Üst düzey kamu yöneticilerinin atanma kriterleri yeniden düzenleniyor,
Sayıştay savcılarının atanmasına ilişkin esaslar kanunla belirleniyor,
Özel öğretim kurumlarına yönelik idari yaptırımlar Anayasa Mahkemesi kararları doğrultusunda yeniden şekillendiriliyor,
Milli Eğitim Akademisi sistemine uyum sağlayacak hükümler yürürlüğe konuluyor,
karayolları, sivil havacılık ve ulaştırma alanındaki bazı hükümler de Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları doğrultusunda yeniden düzenleniyor.
MESLİSTE YOĞUN TARTIŞMA BEKLENİYOR
AK Parti'nin sunduğu torba kanun teklifinin önümüzdeki günlerde TBMM komisyonlarında ele alınması, ardından Genel Kurul gündemine gelmesi bekleniyor. Emekli maaşları, belediyelerin mali yapısı, siber güvenlik alanındaki yeni yetkiler ve kamu personel rejimine ilişkin maddelerin, iktidar ve muhalefet arasında en yoğun tartışma başlıkları olması öngörülüyor.
