ABD’nin eski Başkanı Donald Trump, Gazze''de yaklaşık iki yıldır süren savaşı sona erdirmeyi amaçlayan ABD destekli barış planı için İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun desteğini aldı. Ancak planın hayata geçip geçmeyeceği Hamas’ın tutumuna bağlı olacak gibi görünüyor.
Trump, Netanyahu ile Beyaz Saray’da düzenlenen ortak basın toplantısında, Filistin toprakları için ulaşılması zor olan bir barış anlaşmasına "çok yakın" olduklarını söyledi. Ancak militan grupların teklifi reddetmesi halinde, İsrail''in gerekli gördüğü tüm adımlara ABD’nin tam destek vereceğini ifade etti.
20 MADDELİK BARIŞ PLANI YAYINLANDI
Beyaz Saray, taraflara 20 maddelik bir barış planı sundu. Planda; derhal ateşkes ilan edilmesi, Hamas’ın elindeki rehinelerin İsrail''in elindeki Filistinli mahkumlarla takas edilmesi, İsrail’in Gazze’den aşamalı olarak çekilmesi, Hamas’ın silahsızlandırılması ve uluslararası bir kuruluşun liderliğinde geçici bir hükümet kurulması öngörülüyor.
Trump, Netanyahu ile görüşmesinde, İsrail’in bazı çekincelerini gidermeye çalıştı. Ancak, özellikle gelecekte bir Filistin devleti kurulması ve Filistin Yönetimi’nin savaş sonrası bölgedeki rolü gibi konularda tam bir uzlaşmaya varılıp varılmadığı belirsizliğini koruyor.
NETANYAHU: “PLAN SAVAŞ HEDEFLERİMİZE UYGUN”
Netanyahu, Trump’ın yanında yaptığı açıklamada, barış planını desteklediğini belirterek, “Savaş hedeflerimize ulaşmamızı sağlayan bu planı destekliyorum” dedi. İsrail Başbakanı, tüm rehineleri geri alacaklarını, Hamas’ın askeri kapasitesini yok edeceklerini ve Gazze’nin bir daha İsrail için tehdit oluşturmayacağını vurguladı.
Buna karşın, planın uygulanabilirliği konusunda en büyük soru işareti Hamas’ın tavrı. Grup daha önce silahsızlanmayı reddetmiş ve müzakerelere katılmamıştı. Hamas’tan bir yetkili, Reuters’a yaptığı açıklamada, “Plan henüz bize resmi olarak ulaşmadı; yalnızca medyadan duyduk” dedi.
FİLİSTİN DEVLETİ VE KOALİSYON BASKISI
Barış planı, Gazze’nin yeniden inşası ve Filistin Yönetimi’nin reformlarının ardından bir Filistin devletine giden belirsiz bir yol haritası sunuyor. Ancak bu, Netanyahu’nun şiddetle karşı çıktığı bir konu. Filistin Yönetimi ise planı memnuniyetle karşıladığını ve kapsamlı bir anlaşma için ABD ve diğer taraflarla çalışmaya hazır olduğunu açıkladı.
Netanyahu, hem rehinelerin ailelerinden hem de savaştan yorulmuş İsrail kamuoyundan baskı görüyor. Ancak, iktidardaki aşırı sağcı ortakları barış anlaşmasının fazla taviz içerdiğini düşünürse koalisyonun çökme riski de bulunuyor.
Plan, Trump’ın eski danışmanı Jared Kushner ve ABD’nin özel temsilcisi Steve Witkoff tarafından hazırlandı. Buna göre, ateşkesin ardından 72 saat içinde tüm rehineler serbest bırakılacak, yüzlerce Filistinli tutuklu da salıverilecek. İsrail ordusu ise kademeli olarak Gazze’den çekilecek.
Gazze, Hamas’ın dahil olmadığı bir yönetimle idare edilecek. Başlangıçta Filistin Yönetimi’ne bağlı bir temsilciye sınırlı bir rol verilecek. Trump’ın başkanlığında kurulacak bir “barış kurulu”, Gazze’deki geçici yönetimi denetleyecek. Bu kurulda eski İngiltere Başbakanı Tony Blair’in de yer alması planlanıyor.