ABD Başkanı Donald Trump, dünya gündemine bomba gibi düşen "Grönland" planının detaylarını ilk kez bu kadar net paylaştı. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı kritik görüşmenin ardından konuşan Trump, stratejik adayı bünyesine katmak için askeri güç yerine "milyar dolarlık" bir teklifi masaya sürdü.
KİŞİ BAŞI 1 MİLYON DOLARLIK TEKLİF
Daily Mail’in ortaya çıkardığı plana göre Trump, Grönland’ın 57 bin sakininin her birine, ABD’ye katılma yönünde oy vermeleri halinde 1 milyon dolar ödemeyi planlıyor. Toplamda yaklaşık 57 milyar dolara mal olması beklenen bu hamle, kulağa uçuk gelse de ABD’nin yıllık 800 milyar dolarlık devasa savunma bütçesinin yanında küçük bir pay olarak görülüyor. Trump, bu ödemeyle hem adalıları ikna etmeyi hem de Grönland’ın Danimarka’ya olan ekonomik bağımlılığını tamamen bitirmeyi hedefliyor.
"GÜÇ KULLANMAYACAĞIZ, İKNA EDECEĞİZ"
Kuzey Kutbu’ndaki bu dev buz parçasını "Amerikan güvenliği için hayati" olarak nitelendiren Trump, adayı zorla ele geçirme ihtimalini reddetti. Bunun yerine halkı referanduma gitmeye çağıran ABD Başkanı, adanın kontrolü için "sonsuza dek sürecek" bir anlaşma çerçevesinde NATO ile mutabakata vardıklarını iddia etti. Planın hayata geçmesi için adada yapılacak bir oylamada en az %60 "evet" oyu çıkması hedefleniyor.
KOPENHAG VE GRÖNLAND’DAN SERT TEPKİ: "SÖZ KONUSU BİLE DEĞİL"
Washington’un bu hamlesine Danimarka ve Grönland yönetiminden kapılar sert kapandı. Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen, adanın mülkiyetinin devredilmesini "kırmızı çizgi" olarak tanımlayarak, "Böyle bir şey asla gerçekleşmeyecek" dedi. Grönland Başbakanı Jens-Frederik Nielsen ise "Artık yeter, ilhak hayallerine son verin" diyerek Trump’a tepki gösterdi. Adalılar ise kısa vadeli para teklifinin, Danimarka’nın sağladığı uzun vadeli sosyal yardımların yerini tutmayacağından endişeli.
MÜTTEFİKLERE "ALMANCA" GÖNDERMESİ
Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu’nda da konuşan Trump, müttefiklerini hedef almaktan geri durmadı. Avrupa ülkelerine İkinci Dünya Savaşı üzerinden yüklenen Trump, "Biz olmasaydık hepiniz Almanca konuşuyor olurdunuz" diyerek salonda gerginlik yarattı. Öte yandan, Grönland krizi nedeniyle müttefiklerine uygulamayı düşündüğü ek gümrük vergilerini şimdilik askıya aldığını duyuran Trump, piyasalara nefes aldırdı.
ASKERİ ÜS FORMÜLÜ MASADA
Eğer tam ilhak gerçekleşmezse, B planı olarak "üs devri" formülü üzerinde duruluyor. NATO askeri yetkilileri, Danimarka’nın bazı bölgeleri ABD’ye askeri üs kurması için devretmesini tartışıyor. Bu model, Kıbrıs’taki İngiliz askeri üslerine benzetiliyor. Trump, bu çözümün hem ABD hem de NATO için "harika" olacağını savunuyor.