EKONOMİ

ABD üretici fiyatları sürpriz yaptı

ABD’de üretici fiyatları haziranda beklentilerin aksine yüzde 0,3 düştü. Benzin ve enerji fiyatlarındaki sert gerilemenin öncülük ettiği bu düşüş, son iki yılın en keskin mal fiyatı azalışını beraberinde getirirken çekirdek enflasyondaki artışı da sınırladı.

ABD'de haziran ayı üretici fiyatları, piyasa beklentilerinin aksine düşüş kaydederek enflasyon endişelerini hafifletti. Enerji ve özellikle benzin fiyatlarında yaşanan sert gerileme, nihai talep fiyatlarının aşağı yönlü hareket etmesinde ana unsur oldu.

BEKLENTİLERİN AKSİNE AYLIK BAZDA YÜZDE 0,3 AZALIŞ

ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu tarafından açıklanan verilere göre, nihai talep Üretici Fiyat Endeksi haziran ayında mevsimsellikten arındırılmış olarak aylık bazda yüzde 0,3 oranında geriledi. Piyasalarda fiyatların bu dönemde değişim göstermemesi bekleniyordu.

Bu düşüşle birlikte, nisan ayında yüzde 1,1 ve mayısta revize edilmiş verilerle yüzde 0,6 artan nihai talep fiyatlarındaki yükseliş trendi kırılmış oldu. Daha önce yüzde 1,1 olarak duyurulan mayıs ayı artış oranı da aşağı yönlü revize edildi. Diğer yandan, üretici fiyatlarındaki yıllık artış oranı ise haziran ayında yüzde 5,5 seviyesinde gerçekleşti.

MAL FİYATLARINDA TEMMUZ 2022'DEN BU YANA EN SERT DÜŞÜŞ

Nihai talep malları endeksi haziran ayında yüzde 1,4 oranında gerileyerek Temmuz 2022'den bu yana en sert aylık düşüşüne imza attı. Bu gerilemede enerji fiyatlarının yüzde 6,4 ve gıda fiyatlarının yüzde 0,6 oranında azalması belirleyici rol oynadı. Gıda ve enerji hariç tutulduğunda ise mal fiyatlarında yüzde 0,2'lik sınırlı bir artış gözlendi.

Mal fiyatlarındaki toplam düşüşün yaklaşık üçte ikisi, yüzde 12,0 oranında gerileyen benzin fiyatlarından kaynaklandı. Benzin dışında motorin, jet yakıtı, patates dışındaki taze sebzeler, ham petrol ile termoplastik reçine ve malzeme fiyatlarında da azalış kaydedildi. Buna karşın plastik ürün fiyatları yüzde 1,6 artarken, konutlarda kullanılan elektrik ile patates fiyatlarında da yükseliş yaşandı.

HİZMET SEKTÖRÜNDE SINIRLI ARTIŞ YAŞANDI

Mayıs ayında yüzde 0,1 oranında gerileyen nihai talep hizmetleri endeksi, haziranda yüzde 0,2 oranında yukarı yönlü hareket etti. Hizmet sektöründeki bu artışın yüzde 60'ından fazlası, nihai talep ticaret hizmetleri marjlarında kaydedilen yüzde 0,4'lük yükselişten ileri geldi. Ticaret, ulaştırma ve depolama hariç tutulan hizmet fiyatları yüzde 0,1 artarken, ulaştırma ve depolama hizmetleri fiyatlarında yüzde 0,1'lik bir gerileme görüldü.

Akaryakıt ve madeni yağ perakendeciliği marjlarının yüzde 13,0 oranında fırlaması hizmet fiyatlarındaki artışın yarısını tek başına üstlendi. Bununla birlikte menkul kıymet aracılığı, yatırım danışmanlığı, mobilya, giyim ve aksesuar perakendeciliği, kredi hizmetleri ve hastane yataklı tedavi fiyatlarında da artışlar izlendi. Makine ve taşıt toptancılığı marjları ise yüzde 8,4 oranında düşerek bu artışı sınırladı.

ÇEKİRDEK ÜRETİCİ FİYATLARINDA YAVAŞLAMA SİNYALİ

Piyasaların yakından takip ettiği gıda ve enerji hariç üretici fiyatları, haziran ayında yüzde 0,2 oranında artış kaydetti. Bu rakam, yüzde 0,3 olan piyasa beklentisinin altında kalarak olumlu bir sinyal verdi. Gıda, enerji ve ticaret hizmetleri hariç tutularak hesaplanan nihai talep fiyatları ise mayıs ayındaki yüzde 0,8'lik güçlü artışın ardından haziranda sadece yüzde 0,1 yükseldi ve yıllık bazda yüzde 5,1'lik bir artışa işaret etti. Son olarak, kişisel tüketimle doğrudan bağlantılı olan üretici fiyatlarının da haziran ayında yüzde 0,1 oranında sınırlı bir artış gösterdiği bildirildi.