Yanınızda biri yemek yerken çıkan sakız çiğneme, çatal bıçak sesi veya yutkunma gibi sesler sizi kontrolsüz bir öfkeye mi sürüklüyor? Birçok insan için fark edilmeyen bu sıradan gürültüler, sizin için bir "işkence" halini alıyorsa, tıpta mizofoni (misophonia) olarak bilinen "seçici ses hassasiyeti sendromu" ile karşı karşıya olabilirsiniz. 2026 yılı itibarıyla modern yaşamın stresiyle daha sık gündeme gelen bu psikolojik durum, sadece bir "huysuzluk" değil, nörolojik temelleri olan bir rahatsızlıktır.

Mizofoni

MİZOFONİ (MISOPHONIA) NEDİR?

Mizofoni, kelime anlamıyla "sesten nefret etme" demektir. Kişinin; çiğneme, nefes alma, kalem tıklatma veya klavye sesi gibi belirli ve tekrarlayan seslere karşı aşırı derecede olumsuz duygusal ve fiziksel tepkiler vermesi durumudur. Bu rahatsızlığa sahip bireylerde, beyindeki sesleri işleme mekanizması diğer insanlardan farklı çalışır ve tetikleyici ses duyulduğunda beyin doğrudan "savaş ya da kaç" moduna girer.

Mizofoni Kalvye Sesi

MİZOFONİ BELİRTİLERİ NELERDİR?

Mizofonisi olan bireyler tetikleyici bir sesle karşılaştığında üç farklı kategoride tepki verebilirler:

  • Duygusal Tepkiler: Ani ve yoğun öfke, tiksinti, nefret, panik hali veya derin bir endişe.

  • Fiziksel Tepkiler: Kalp atış hızının artması, göğüste baskı hissi, terleme, kaslarda gerilme ve kan basıncının yükselmesi.

  • Davranışsal Tepkiler: Sesi çıkaran kişiye bağırmak, ortamı hızla terk etmek, sesin durması için müdahale etmek veya bu seslerin olabileceği sosyal ortamlardan tamamen kaçınmak.

Mizofoni Tedavisi

MİZOFONİ NEDEN OLUR?

Mizofoninin kesin nedeni henüz tam olarak çözülememiş olsa da uzmanlar 2026 yılındaki güncel araştırmalarda iki ana faktöre dikkat çekmektedir:

  1. Beyin Yapısındaki Farklılıklar: Beyindeki frontal lob ile duygusal tepkileri yöneten merkezler arasındaki bağlantıların mizofoni hastalarında çok daha aktif olduğu gözlemlenmiştir.

  2. Genetik ve Aile Geçmişi: Yapılan çalışmalar, bu durumun aile üyeleri arasında yaygın olabildiğini, yani genetik bir yatkınlık olabileceğini göstermektedir.

Mizofoni Sebebleri

MİZOFONİ İLE NASIL BAŞA ÇIKILIR? TEDAVİSİ VAR MI?

Eğer bu sesler hayat kalitenizi düşürüyorsa, şu yöntemler uzmanlar tarafından önerilmektedir:

  • Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Seslere verilen duygusal tepkileri yeniden yapılandırmak için en etkili yöntemlerden biridir.

  • Beyaz Gürültü ve Maskeleme: Rahatsız edici sesleri bastırmak için kulaklık yardımıyla beyaz gürültü (doğa sesleri, vantilatör sesi vb.) dinlemek geçici bir rahatlama sağlar.

  • Farkındalık (Mindfulness) Egzersizleri: Stres yönetimi ve ses duyulduğunda vücudun verdiği fiziksel tepkiyi sakinleştirmek için meditasyon tekniklerinden yararlanılabilir.

Kaynak: Kanal 6 Haber