Dünyadaki LNG ihracatının yaklaşık yüzde 20’sinin yapıldığı Hürmüz Boğazı’nda ticari gemi trafiği durdu. En büyük LNG ihracatçılarından Katar’ın neredeyse tüm LNG ihracatı Boğaz üzerinden uluslararası piyasalara ulaşıyordu.
İran’dan fırlatılan bir insansız hava aracının Katar’ın Ras Laffan Sanayi Şehri’ndeki QatarEnergy’ye ait LNG üretim tesisini hedef almasının ardından şirket tesiste üretimi durdurdu.
Boğaz’dan LNG sevkiyatının yapılamaması ve Katar’daki kritik üretim tesisinin devre dışı kalması, Avrupa gaz fiyatlarındaki yükselişi hızlandırdı.
AVRUPA GAZ FİYATLARI YÜZDE 100’Ü AŞTI
Avrupa’da referans kabul edilen Hollanda merkezli TTF sanal doğal gaz ticaret noktasında nisan vadeli kontratlarda megavatsaat başı gaz fiyatı TSİ 14.20 itibarıyla 65,5 avroya yükseldi.
Fiyatlar, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları öncesinde 27 Şubat’ta 31,95 avrodan kapanmıştı. Böylece Avrupa’da gaz fiyatları saldırılar öncesine göre yüzde 100’ün üzerine çıktı. Günlük artış ise yüzde 47’yi buldu.
PETROL FİYATLARI DA YÜKSELİŞTE
Orta Doğu’daki çatışmaların etkisiyle petrol fiyatları da yüzde 6 oranında arttı. Enerji piyasalarında jeopolitik risk primi belirgin şekilde yükseldi.
KÜRESEL LNG PİYASASINDA REKABET ARTABİLİR
Küresel LNG ihracat kapasitesinin yaklaşık yüzde 20’si Katar’da bulunuyor. Katar’daki Ras Laffan ile Mesaieed tesislerinin eş zamanlı olarak kapatılması, 2022’de başlayan Rusya-Ukrayna Savaşı’ndan bu yana doğal gaz piyasasında görülen en büyük arz şoklarından biri olarak değerlendiriliyor.
QatarEnergy’nin LNG tedarikinde mücbir sebep ilan etmesi, uzun vadeli sözleşmelere bağlı alıcılar açısından belirsizliği artırırken spot piyasaya yönelme ihtimalini güçlendiriyor.
Hürmüz Boğazı’ndan gemi trafiğinin durması, Avrupa ve Asya arasında ABD ve Avustralya’dan gelen alternatif LNG’ye yönelik rekabeti de artırıyor. Bu durum fiyatlar üzerindeki yukarı yönlü baskıyı güçlendiriyor.
AVRUPA’NIN DEPOLARI DÜŞÜK SEVİYEDE
Rusya’dan doğal gaz alımını durdurma kararı almış olan Avrupa zorlu bir süreçten geçiyor. AB ülkelerinin doğal gaz depolarındaki doluluk oranı geçen yılın aynı dönemine kıyasla daha düşük bir seviye olan yüzde 30’da bulunuyor.
AB’ye üye ülkelerin temsilcilerini bir araya getiren ve doğal gaz depolamasını ile arz güvenliğini izleyen Doğal Gaz Koordinasyon Grubu, Orta Doğu’daki gelişmeleri değerlendirmek üzere 4 Mart’ta toplanacak.