Orta Doğu’da tırmanan İran savaşı, enerji maliyetlerini küresel ölçekte yukarı taşırken Avrupa’nın lokomotif ekonomisi Almanya’da enflasyonun Mart ayında sert bir yükseliş kaydetmesine neden oldu. Alman İstatistik Ofisi tarafından paylaşılan son verilere göre, tüketici fiyatları bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 2,8 artış gösterdi. Aylık bazdaki artış ise şubat ayındaki yüzde 0,4’lük sınırlı yükselişten sonra Mart ayında yüzde 1,2’ye fırlayarak piyasa beklentilerini karşıladı.
ENERJİ ŞOKU AVRUPA GENELİNE YAYILIYOR
Orta Doğu’daki çatışmaların beşinci haftasına girmesiyle birlikte petrol ve doğalgaz fiyatlarında yaşanan küresel ralli, Avrupa’daki pompa ve fatura fiyatlarına doğrudan yansımaya başladı. Bu durum sadece Almanya ile sınırlı kalmayarak kıta geneline yayılma eğilimi gösteriyor.
İspanya’da enflasyon rakamları yüzde 3,3’e tırmanırken, piyasalar şimdi gözünü Salı günü açıklanacak olan Fransa ve İtalya verilerine çevirdi. Uzmanlar, Euro Bölgesi genel enflasyonunun yüzde 2,6’ya ulaşarak Temmuz 2024’ten bu yana en yüksek seviyeyi test etmesini bekliyor.
MERKEZ BANKALARINDA KARARLILIK VE TEMKİN DENGESİ
Yükselen rakamlar karşısında Avrupa Merkez Bankası (ECB) cephesinden gelen mesajlar, piyasalardaki oynaklığı kontrol altında tutmayı amaçlıyor. ECB Başkanı Christine Lagarde, ihtiyaç duyulması halinde kararlı ve hızlı bir aksiyon alacaklarının altını çizdi. Ancak banka yetkilileri, krizin kalıcı etkilerini tam olarak analiz edebilmek adına adımlarını dikkatli atmayı tercih ediyor.
Buna rağmen para piyasaları, artan baskılar sonucunda yıl genelinde üç kez faiz artırımı yapılabileceğini fiyatlamaya başladı. Fransa Merkez Bankası Başkanı François Villeroy de Galhau, politika yapıcıların enflasyonist beklentilerin yerleşik hale gelmesini önleme görevine sahip olduğunu vurgularken, Yunanistan Merkez Bankası Başkanı Yannis Stournaras daha karamsar bir tablo çizerek savaşın uzamasının stagflasyon riskini tetikleyebileceği konusunda uyardı.
ŞİRKETLER VE TÜKETİCİLERDE BEKLENTİLER BOZULUYOR
Almanya ekonomisi için enerji krizine yönelik kısa vadeli bir çözüm umudu şimdilik ufukta görünmüyor. Ifo Enstitüsü'nün son anketi, maliyet artışlarıyla boğuşan pek çok firmanın bu yükü fiyatlara yansıtarak yeni zamlar yapmaya hazırlandığını ortaya koydu. Benzer şekilde Avrupa Komisyonu verileri de tüketicilerin enflasyon beklentilerinin 2022 yılından bu yana görülen en yüksek seviyeye çıktığını gösteriyor.
Geçmişte Rusya-Ukrayna savaşı sonrası yaşanan enerji şokuna geç müdahale ettiği gerekçesiyle eleştirilen ECB için bu durum kritik bir sınav niteliği taşıyor. Yetkililer, mevcut krizin temelinde yine enerji fiyatları olsa da Euro Bölgesi'nin bu kez daha dirençli olduğunu; talebin zayıflığına rağmen işgücü piyasasının sağlam yapısı sayesinde sürecin daha kontrollü yönetilebileceğini savunuyor.
